سيد على اكبر برقعى قمى

99

راهنماى دانشوران در ضبط نامها ، نسبها و نسبتها ( فارسي )

انس بن مالك كه جز در بدر در همهء مشاهد با پيغمبر صلى اللّه عليه و آله بود در آنجاست . و ابو محمّد سهل بن عبد اللّه تسترى از اكابر صوفيّه و متوفّى 283 و عزّ الدّين عبد اللّه بن حسين تسترى در شمار محقّقان و زاهدان و پارسايان اماميّه و صاحب كتاب التتميم لشرح الشيخ نور الدّين على قواعد الحلى هفت مجلّد و متوفّى 1021 و جمعى ديگر از اعلام بدان منسوبند . « 1 » تعاويذى : با فتح تاى قرشت و عين بىنقطه منسوب است به تعاويذ به معنى حرز و آن دعايى است كه خوانند و يا نويسند و در پناه آن روند و تعاويذى كسى است كه دعا نويسد و مردم را در پناه دعا درآورد و آن لقب جدّ ابو الفتح محمّد ابن عبيد اللّه است معروف به سبط بن تعاويذى و هم معروف به ابن تعاويذى و ابن تعاويذى در طبقهء شاعران توانا و كاتبان زبردست بود و در ديوان مقاطعات بغداد كاتب بود و در پايان عمر ، كور گرديد و ديوان شعر خود را در زمانى كه بينا بود در چهار فصل جمع كرد و در زمانى كه نابينا گرديد اشعارى بسيار گفت و بر آن بيفزود و آنها را « زيادات » ناميد . و نيز كتابى به نام الحجبة و الحجاب تأليف كرد . ياقوت گفته كه : « اين كتاب در يك مجلّد بزرگ امّا كم‌نسخه است » . و در دوران كورى و نابينايى بر فقدان چشمانش گريست و بر رفتن جوانىاش اندوه‌مند گرديد و اشعارى كه در آن زمان گفته بيشتر در آن موضوع است ، از جمله : حالان مستنى الحواد * ث منهما بفجيعتين اظلام عين فى ضياء * من مشيب سر مدين صبح و امساء معا * لا خلفة فاعجب لذين قد رحت فى الدنيا * من السراء صفر الراحتين اسوان لا حى و لا * ميت كهمزة بين بين و در سال 583 در بغداد از جهان برفت . تعمرى : با فتح تاى قرشت و سكون عين بىنقطه و فتح ميم منسوب است به تعمر كه قبيله‌اى است از بربر و ابو على حسين بن محمّد تعمرى در طبقهء اديبان و معربان و متوفّى 675 به آن منسوب است . تغلبى : با فتح تاى قرشت و سكون غين و فتح لام و كسر باى ابجد منسوب است به تغلب با كسر لام بر وزن تضرب و در نسبت به فتح تا آرند چه عرب از توالى ( پشت سر هم آمدن ) دو كسره مىرمد . و تغلب پدر قبيله‌اى است مشهور در عرب فرزند وايل بن قاسط و از اين قبيله است ابو مطاع ذو القرنين ابن ناصر الدولة بن ابى محمّد حسن بن عبد اللّه بن حمدان تغلبى ملقّب به وجيه الدوله در شمار اديبان و فاضلان و شاعران و در سال 412 والى دمشق گرديد و از آن منصب بر كنار شد و در سال 415 باز ولايت دمشق را يافت و تا سال 419 در آن كار بپاييد و اين دو بيت را در ديدار آخرين ، گفته و بسيار نيكو گفته است : لو كنت ساعة بيننا ما بيننا * و شهدت كيف نكرر التوديعا

--> ( 1 ) - و نيز محمّد بن اسعد بدر الدّين التسترى الشافعى متولّد در قزوين به مصر سفر كرد آنگاه به بغداد و سپس به همدان رفت . وى شيعى مذهب بود . متوفّى 32 صاحب كتاب تنوير المطالع شرح بر مطالع ارموى و كتاب حل عقد مطالع الانوار كذا و كتاب كاشف الاسرار شرح طوالع الانوار و كتاب محاكمه بين فخر الدّين رازى و خواجه نصير طوسى در شرح اشارات ابن سينا ( لغتنامه / دهخدا : 15 / 673 ) .