سيد على اكبر برقعى قمى

80

راهنماى دانشوران در ضبط نامها ، نسبها و نسبتها ( فارسي )

بلدى « 1 » : با فتح باى ابجد و لام منسوب است به بلد و آن قريه‌اى است ميان بغداد و سامرّا و ابو البركات هبة اللّه بن يعلى بلدى بغدادى در شمار طبيبان قرن ششم و صاحب تصانيف نيكو از جمله : كتاب معتبر بدان منسوب است . بلطى : با فتح باى ابجد و لام و كسر طاى حطّى منسوب است به بلط . ياقوت گفته : « بلط شهرى است بالاى موصل و آن را « بلد » نيز گويند » . و از اين شهر است ابو الفتح عثمان ابن عيسى بن منصور بن محمّد بلطى از اعلام نحو و لغت و شعر و عروض و صاحب كتاب العروض الكبير و كتاب العروض الصغير و كتاب العظات الموقظات و كتاب النير و كتاب اخبار المتنبّى و كتاب المستزاد على المستجاد من فعلات الاجواد و كتاب علم اشكال الخطّ و كتاب التصحيف و التحريف و كتاب تعليل العبادات . و بلطى در مصر زيستن گرفت و صلاح الدّين يوسف بن ايّوب او را در جامع مصر به تدريس گماشت و راتبه‌اى براى او مقرّر كرد و در سال 599 درگذشت و اين سال پايان سال قحطى مصر بود . و بلطى در خانه‌اش بمرد و تا سه روز كسى از مرگش خبر نشد ؛ زيرا مردم خود گرفتار قحطى و برداشتن مردگان خود بودند و آن قحطى سه سال در مصر بود . و بايد دانست كه سيوطى در بغية الوعاة بليطى مصغّر بلط ضبط كرده است و راه آن را هيچ ندانستم . بلعمى : با فتح باى ابجد و سكون لام و فتح عين بىنقطه و كسر ميم منسوب است به بلعم و آن نام شهرى است در روم و نام قبيله‌اى است و ابو الفضل محمّد بن عبيد بن محمّد تميمى بلعمى وزير دانشمند آل سامان به يكى از آن دو منسوب است . « 2 » و بلعم در لغت به معنى پرخور و بسيار فروبرندهء طعام ( بلع‌كننده ) است و امّا بلعم در نام قبيله در اصل بنو العمّ ( پسران عمّ ) بوده و برحسب ياساى اتّصال بلعم شده مانند : بنو الحارث كه بلحارث شده است . بلنجر : با فتح باى ابجد و لام و سكون نون و كسر جيم و در آخر راى بىنقطه نام شهرى است و نام نياى ابو جعفر نحوى و در عصيده بيايد . بلنسى : با فتح باى ابجد و لام و سكون نون و كسر سين بىنقطه منسوب است به بلنسيه از شهرهاى اندلس و از اين شهر است ابو الخطّاب عمر بن حسن ابن على بلنسى معروف به ذو النسبين از اعيان علماى ادب و صاحب كتاب التنوير فى مولد السراج المنير و اين كتاب را به فرمان ملك اربل مظفّر الدّين نوشت و هزار دينار از او جايزه گرفت . ذو النسبين به شهرهاى مراكش و مصر و شام و عراق و ايران سفر

--> ( 1 ) - و نيز به فتح اوّل و سكون دوّم منسوب است به بلده كه شهرى است در اندلس و ابو عثمان سعيد بن محمّد بن سيد أبيه بن يعقوب اموى بلدى از صوفيان زاهد بود ، متولّد سال 328 و در سال 351 به مكّه آمد و در سال 397 درگذشت ( معجم البلدان : 1 / 483 ) . ( 2 ) - و نيز ابو على محمّد بن محمّد بن عبد اللّه تميمى بلعمى فرزند ابو الفضل محمّد بن عبد اللّه بلعمى و وزير منصور بن نوح سامانى است . ابو على به امر منصور بن نوح به ترجمه و تأليف تاريخ بلعمى ( از تاريخ طبرى عربى ) مبادرت كرد . وفات ابو على را در سال 383 ذكر كرده‌اند ( لغتنامه / دهخدا : 11 / 246 ) .