بيضاوى و ديوان شعر و متوفّى 711 . و از جمله : ابو منصور صدر الدّين موهوب بن موهوب بن عمر جزرى در شمار اديبان و فقيهان شافعى و صاحب كتاب الدر المنظوم فى حقايق العلوم و متوفّى 665 . و از جمله : ابو المؤيّد محمّد بن محمّد جزرى كه در عنتره بيايد . و امّا ابن جزرى كنيت شمس الدّين محمّد بن محمّد بن علىّ بن يوسف شافعى دمشقى است در شمار فقيهان و مقرئان و اديبان و صاحب كتاب الحصن الحصين من كلام سيّد المرسلين و كتاب الدرّة المضيئه و المقدّمة الجزريّة در تجويد و غير اين‌ها . و شمس الدّين جزرى شهرها را بگرديد تا به شيراز رسيد و در آنجا منصب قضا يافت و در همان شهر سال 833 درگذشت . و نيز ابن جزرى كنيت حسين بن احمد ابن حسين حلبى است در شمار اديبان و لغويان و شاعران و در سال 1302 درگذشت . جزك : با فتح اوّل و زاى نقطه‌دار نام پدر محمّد ابن جزك جمال است از اصحاب حضرت هادى عليه السّلام و جزك خارپشت است و او را براى درشتى بافت لباسش جزك گفتند . جزله : با فتح اوّل و سكون دوّم و فتح لام به معنى خردمندى كه رأيش استوار باشد . نيز كسى كه بسيار دهش كند . و جزله با تاى تأنيث وصف مادينه است و جزل وصف نرينه . و ابن جزله كنيت ابو على يحيى بن عيسى بن جزلهء بغدادى است در شمار طبيبان و در آغاز كيش نصارا داشت و سپس به دست ابو علىّ بن وليد مسلمانى گرفت و رساله‌اى در ردّ نصارا نوشت . نيز كتاب تقويم الابدان و كتاب مناهج البيان فيما يستعمله الانسان و كتاب المنهاج در ادويه بپرداخت و در سال 473 درگذشت . جزولى : با ضمّ اوّل و دوّم منسوب است به جزوله كه نام تيره‌اى از قبيلهء بربر است و ابو موسى عيسى بن عبد العزيز بن يللبخت « 1 » بن عيسى بن يوماريلى « 2 » بربرى مراكشى يزدكتنى « 3 » در طبقهء اعيان نحويان و معرّبان و استاد شلوبين و ابن معط و صاحب مقدّمهء جزوليّه در نحو ( كه جمعى از افاضل آن را شرح كرده‌اند ) و نيز شرح اصول ابن سرّاج و متوفّى 607 به دو منسوب است . جزّينى : با كسر اوّل و تشديد دوّم منسوب است به جزّين بر وزن سكّين و آن قريه‌اى است در لبنان ( جبل عامل ) و جمعى از اعلام دانشمندان ازآنجا برخاسته‌اند و نامورترين ايشان ابو عبد اللّه محمّد بن جمال الدّين بن محمّد بن حامد بن احمد عاملى نبطى جزّينى است مشهور به شهيد اوّل در طبقهء اوّل از فقيهان اماميّه كه در طلب علم رحلتها كرد و نزديك چهل كس از علماى عامّه بديد و از ايشان استفادتها كرد و اجازتها گرفت و كتابها پرداخت مانند : كتاب اللمعة الدمشقيّة و كتاب الذكرى و كتاب الدروس و كتاب البيان و كتاب غاية المراد فى شرح نكت الارشاد و كتاب جامع العين و كتاب الالفيّة و كتاب الباقيات الصالحات و كتاب النفليّه

--> ( 1 ) - يللبخت : با فتح اوّل و دوّم و سوّم و سكون خاى نقطه‌دار لفظى است بربرى به معنى بختمند ( مؤلّف ) . ( 2 ) - يوماريلى : با ضمّ اوّل و سكون دوّم و كسر راى بىنقطه نيز نام بربرى است ( مؤلّف ) . ( 3 ) - يزدكتنى : با فتح اوّل و سكون دوّم و فتح دال بىنقطه و سكون كاف و فتح تاى قرشت و كسر نون شاخه‌اى از تيرهء جزوله است ( مؤلّف ) .