شيخ ذبيح الله محلاتى
46
رياحين الشريعة در ترجمه دانشمندان بانوان شيعه ( فارسي )
مىباشد و سبب شهرتش آنكه هاشم بن وليد مردى از قبيله ازد را كشته و قوم آن مقتول ضرار بن خطاب را كه از صحابه رسول خدا بود متهم داشته و بصدد قتل وى برآمدند ضرار هم بام جميل التجا برد و او نيز قبول كرده و قوم خود را خبر داد و از شر دشمنانش نجات داد و بعد از خلافت عمر بن الخطاب به گمان اينكه او برادر ضرار است پيش او رفته و خليفه نيز از قضيهء مستحضر شده و گفت كه برادر من نيست لكن برادر دينى من است پس از محبت و حمايت وى اظهار تشكر و قدردانى نمود و ازآنرو كه ابن السبيل بوده چيزى از بيت المال به دو بخشيده و به وطن خودش عودت داده ( خيرات حسان ) . امّ خالد نميريهء از عقلاى زنان عرب است كه در عقل و هوش و ذكاوت و حسن تدبير در قبيله بنى نمير شهرتى بسزا داشته و در مرثيه پسر خود خالد كه در يكى از غزوات درگذشت و در غربت به خاك رفته گويد . إذا ما أتتنا الرّيح من نحو أرضه * أتتنا بريّات تصاب هبوبها أتتنا بمسك خالط المسك عنبر * و ريح خزامي باكرتها جنوبها ( ب ) امّ خارجه زوجه زيد بن ثابت در جلد 3 گذشت ام خارجه زنى است از قبيله بجبله چنانچه منقول از مجمع الامثال است از زنان زمان جاهليت بوده و ازآنرو كه تزويج نكاح هر مردى را به زودى قبول كردى در اين موضوع ضرب المثل و اسرع من نكاح ام خارجه از امثال دائره بوده و در هر امرى كه زودتر و بىزحمت انجام يابد استعمال نمايند و نام اين زن عمره بنت سعد بن عبد اللّه بن قداد بن ثعلبه بوده و هر مردى كه طالب ازدواجش بودى نزد وى رفته مىگفت خطب پس عمره مىگفت نكح پس آن مرد مىگفت انزلى عمره مىگفت انخ پس آن مرد شب در پيش وى بودى و اختيار مفارقت با خود