بالجمله مريم لغت عبرى است و بمعنى عابد و خادمه است و در ( مجمع البحرين در لغت ( ريم ) گويد مريم اسم عجمى است يعنى عبرى است بر وزن مفعل و بناؤه قليل و ميمه زائده و لا يجوز ان يكون اصليه لفقد فعيل فى الابينة العربية و از صنعانى نقل كرده است كه مريم بر وزن مفعل از رايم يريم مىباشد و بنابراين تفسير بايستى مريم عربى بوده باشد ) و نيز گفته كه مفسرين در مدت حمل مريم مختلف نقل كردند بعضي نه ماه بعضى هشت ماه بعضى شش ماه بعضي سه ساعت گفته‌اند و العلم عند اللّه و لا يخفى كه هريك قول خود را مستند بروايتى كردند و صاحب قاموس گويد مريم بفتح ياء بر وزن مرتع زنى را گويند كه محادثهء مردان را محبوب شمارد و ليكن تن بفجور ندهد و به زبان اهل اروپ آن حضرت را مارى تلفظ كنند و محظ پاس احترام آن حضرت لفظ سنت ( بر وزن فلس كه بمعنى مقدس است بر لفظ مارى افزوده و سنت مارى گفته‌اند و مريم دختر عمران كه به زبان عبرى ( يوقيم ) است و عمران فرزند ماثان بن ابى غازار كه نسب بسليمان بن داود مىرساند و نسب سليمان منتهى به يهودا فرزند يعقوب ابن اسحاق بن ابراهيم مىشود و مادر مريم انائي لى كه اعراب او را حسنه‌اش نامند . و اين حسنه دختر فاقوذ است كه نسب او نيز منتهى بابراهيم خليل عليه السّلام مىشود و اين حسنه را دخترى ديگر بود ايشاع نام كه زوجهء حضرت زكريا بود و بنابراين يحيى بن زكريا با عيسى خاله‌زاده‌اند و بعضى اين عمران پدر مريم را از انبياء شمردند و بين اين عمران پدر مريم و عمران پدر موسى عليه السلام هزار و هشتصد سال فاصله است بالجمله چون مريم از مادر متولد گرديد مادرش گفت خدايا من دختر آوردم و دختر چون پسر نباشد و افسرده‌خاطر بود كه چرا دختر است چون دختران نتوانند هميشه در مسجد خدمت كنند چه در ايام حيض بايستى از مسجد بدر شوند و شرط