شمس الدّين ابو المظفر سبط ابن الجوزى يوسف بن قزاغلى : ( - 654 ق ) عالم ، مورخ ، واعظ ، محدث ، حافظ ، نيكومحضر ، نخست بعقيدهء حنبلى بود . در هيجده‌سالگى بسياحت و جهان گردى پرداخت در دمشق بدرس جمال الدّين محمود الحصرى حاضر شده و مذهب حنفى را اختيار كرد . بسال 644 يا 654 به دمشق وفات يافت و در جبل فاسيون مدفون گرديد . ( ريحانة الادب ، ج 2 ، ص 159 ) . ساير مآخذ : لسان الميزان ، ج 6 ، ص 328 . 1 - تذكرة خواص الامة بذكر خصايص الائمة ( عربى ) : طهران ، 1285 ق ، سنگى ، باهتمام معتمد الدوله فرهاد ميرزا ، 383 + 91 ص . كردستان ، 1287 ق ، يا مطالب السؤل فى مناقب آل الرسول محمد بن طلحة . نجف ، 1369 ق ، سربى ، رقعى ، 402 ص . 2 - مرآة الزمان فى تاريخ الاعيان ( عربى ) : جزء 8 ، ( حوادث 495 تا 654 ) شيكاگو ، چاپ عكسى ، باهتمام جمس ريشار هويت ، مصحح در اين چاپ كتاب را بابى الفرج ابن - جوزى نسبت داده است . پاريس ، منتخباتى از آن با ترجمهء فرانسوى باهتمام استاد باريباردى مينار ، در 3 جزء از مجموعهء تواريخ جنگ صليبى ، بسال 1872 م بطبع رسيده است . مجلد هشتم در 2 جزء ( از وقايع 595 - 654 ) حيدرآباد دكن ، 1370 - 1952 م ، سربى ، وزيرى ، 795 + 112 ص .