محمد على آزاد كشميرى
447
نجوم السماء في تراجم العلماء ( فارسي )
بود . كتاب مستطاب تقريب الافهام در تفسير آيات الاحكام از مصنفات آن جناب بر غزارت « 1 » علم و فضل و تبحر و علو مرتبهء او در علم تفسير ، دليلى است روشن و حجتى است مبرهن . بالجمله توصيف و تعريف آن مستجمع الكمالات از حيز تقرير و تحرير بيرون است . زبانش مظهر اسرار تحقيق * ضميرش مطلع انوار توفيق ز توضيح بيانش گشته روشن * بر اهل علم هر مشكل ز هر فن از اجداد كرام آن عالىمقام مولانا سيد شرف الدّين كه در حادثهء هولاگو خان از وطن مألوف خود به جانب هندوستان رسيد بود چنانچه صاحب مرآة الاسرار آورده كه : « سيد شرف الدّين با يك برادر كه سيد محمد نام داشت در حادثهء هولاگو خان از ملك خراسان برآمده در ديار هندوستان رسيدند » . و هم در آن تاريخ مسطور است كه : « مير شريف الدّين از كمالات صورى و معنوى در قصبهء كنتور مقيم گشت تا آنكه از اين عالم نقل كرد . بعد از وى سيد عز الدّين پسرش بهجاى پدر قائممقام شد . از وى پسر رشيد مير سيد علاء الدّين در قصبهء كنتور متولد گشت و بعد از بلوغ ، انواع علوم صورى و معنوى حاصل كرد » . انتهى . بالجمله مير سيد حسين بن عز الدّين ملقب به سيد علاء الدّين كه به مدارج دينى و دنيوى رسيد و در مرتبهء ارشاد و بذل و عطا مشهور بود و صاحب تصانيف لايقه است در قصبهء كنتور نشو و نما يافت و در همانجا وفات يافت و همگى سادات پيشاور « 2 » كه در آنجا رحل اقامت انداختهاند از نسل سيد علاء الدّين مذكورند و الحال هم اكثر اعيان و اشراف از نسل سيد مزبور در قصبهء كنتور موجودند و مرقد پاك سيد علاء الدّين مذكور در قصبهء كنتور زيارتگاه خلايق نزديك و دور است . ولادت باسعادت علامهء موصوف روز دوشنبه وقت صبح صادق پنجم ماه ذيقعدهء سنهء يكهزار و يكصد و هشتاد و هشت ( 1188 ) هجرى بود و به تاريخ بيست و دوم همان ماه و سال نواب شجاع الدولهء مرحوم رحلت فرمود و تحصيل كتب درسيه از فضلاى عصر خود نموده و اكتساب علوم دينى و معارف يقينى پيش جناب غفران مآب مولانا السيد دلدار على - طاب ثراه - فرمود تا اينكه در اكثر علوم و فنون ، محقق بىنظير و مدقق نحرير گرديد سيما در علم كلام مشهور آفاق شد . صاحب تذكرة العلماء به تقريب ذكر اعاظم تلامذهء جناب غفران مآب مولوى سيد دلدار على - طاب ثراه - به ذكر شريف آن علامه پرداخته و گفته : « هم از جملهء ايشان بود مدقق محقق فاضل لوذعى « 3 » ، سيد جليل المعى « 4 » مولوى سيد محمد بن محمد بن حامد كنتورى مشهور به سيد محمد قلى
--> ( 1 ) . غزارت - وفور ، بسيارى . ( 2 ) - متن : « نيشابور » . ( 3 ) . لوذعى - سريع الانتقال ، به غايت زيرك . ( 4 ) . المعى - تيزهوش : زيرك .