محمد على آزاد كشميرى

443

نجوم السماء في تراجم العلماء ( فارسي )

در دست چپ ، پس چه منافاتى در ميان اين دو امر است ! حاجى ملا صالح مزبور در كربلاى معلى خانه‌اى خريده بود . در آخر عمر به كربلا اقامت نمود و وفات او در كربلا بود روزى به زيارت حضرت سيد الشهداء - عليه السلام - مشرف شد . پس از زيارت و نماز در بالاى سر مرقد مطهر ايستاده دعا مىنمود كه به ناگاه افتاد . او را به دوش گرفتند و به خانه بردند كه بلافاصله فوت شد . رحمة اللّه عليه و حشره اللّه مع مواليه المعصومين . مؤلف گويد كه : از بعض فضلاى عراق شنيدم كه از تصانيف ملاى موصوف ، تفسيرى است عربى در بيست مجلد . و در آن هرچه از روايات اهل بيت - عليهم السلام - يافته نقل فرموده و غالب رواياتش از كتاب كنز الفوائد كراجكى - عليه الرحمة - است و غالبا اين همان تفسير است كه صاحب قصص آن را ذكر فرموده . 73 ) آخوند ملا اسماعيل عقدائى يزدى [ - 1240 ه ق ] : « 1 » عقدا ديهى است قريب يزد كه سى فرسخ فاصله در ميان آنها است . وى از معاريف علما و فقها و شاگرد بحر العلوم آقا سيد مهدى طباطبائى - طاب ثراه - بود . در علم فقه و اصول ، سرآمد فضلا ، در ادب از ماهرين و كملا بود . مسجدى در يزد بنا كرده كه الحال معروف است . از تصانيف شريفهء او كتابى است در اصول . از جملهء شاگردان آخوند موصوف ، فاضل كامل ميرزا سليمان طباطبائى نائينى يزدى است كه بعد از آخوند ، رياست دينى و دنيوى به وى منتهى شده . وفات آخوند در حدود سنهء اربعين بعد الالف و المائتين اتفاق افتاد . 74 ) آقا سيد حيدر يزدى [ 1209 - 1260 ه ق ] : وى در عهد پادشاه جم‌جاه محمد شاه قاجار - طاب ثراه - والد سلطان دين‌پناه ، ناصر الدّين شاه - خلد اللّه ملكه - در بلدهء يزد ، علم فقه و اجتهاد برافراشته از معاصرين آخوند ملا اسماعيل عقدائى سابق الذكر است .

--> ( 1 ) - فهرست الذريعة : 1230 .