الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )

95

رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )

- آرى تنها امتياز ميان ما و تو در آن است كه تو طوق خلافت به گردن افكنده‌اى و گردن من از قلادهء خلافت آسوده است . و در يكى از سالها كه سيد رضى از رفتن به حج اعراض كرده بود و شاهد بازگشت حاجيان از سفر حج بود گفته است : عارضا بى ركب الحجاز اسائله * متى عهده بايام جمعى و استملا حديث من سكن ال * نخيف و لا تكتباه الا بدمعى فاتنى ان ارى الديار به طرفى * فلعلّى ارى الديار بسمعى - هنگامى كه قافله حاجيان از سفر حج باز مىگرديدند از روزگارى كه همراه ايشان به سفر حج مىرفتم پرسيدم . - و از آن دو نفر احوال ساكنان مسجد خيف را جويا شدم پاسخ مرا با آب ديدگانم به نگارش درآوردند . - آرى آن سال كه از رفتن به حج بازمانده بودم ديار ياران را به ديدهء خويش نديدم ليكن در انتظار بودم كه چگونگى حال آنها را با چشم گوشم مشاهده نمايم . پايان آنچه به خط سيد نعمت اللّه مطالعه كردم . على بن حسين واعظ غزنوى وى از بزرگان دانشوران اماميه بغداد بود و هم‌زمان با مستظهر باللّه عباسى و ابن جوزى معروف مىزيسته و به گمان من از دانشوران هم‌زمان شيخ ابو على طبرسى هم بوده باشد . ابن كثير شامى در تاريخ خود مىنويسد : وى گوينده‌اى نيكوبيان بود و به خوبى از عهدهء تصرفات كلامى برمىآمد و سخنانش اثر ويژه‌اى در شنوندگان به جاى مىگذارد و گروهى بسيار از امراء و وزراء و خرد و كلان در مجلس اندرز او حضور مىيافتند و مقبول مردم آن روزگار بوده است و همسر مستظهر خليفه عباسى خانقاهى در باب الكرخ بغداد براى او بنا كرد و موقوفات زيادى براى آن مقرر داشت و از اين راه وجاهت بىحدّى به دست آورد .