الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )

430

رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )

استاد استناد ( أيّده اللّه ) در بحار مىنويسد : رسالهء صحيفة الرضا ( ع ) مستند به شيخ ما ابو على طبرسى ( ره ) است كه سند آن منتهى به حضرت رضا عليه السّلام مىباشد « 1 » . سپس گفته است كتاب صحيفة الرضا ( ع ) از كتابهاى مشهور در ميان خاصه و عامه است . اين رساله را سيد جليل على بن طاوس به سند خود كه منتهى به شيخ طبرسى ( رضى اللّه عنه ) مىشود روايت كرده است و من در نسخه‌هاى كهن سندهاى آن را كه به شيخ طبرسى و از او به حضرت رضا ( ع ) منتهى مىشود ، ديده‌ام . زمخشرى در كتاب ربيع الابرار مىنويسد : يحيى بن حسين حسينى در ضمن سند صحيفة الرضا ( ع ) اظهار داشته است : هرگاه اين سند را بر ديوانه‌اى بخوانند ، بهبودى پيدا خواهد كرد . نجاشى در ضمن يادآورى از عبد اللّه بن احمد بن عامر طائى و پدرش احمد كه راوى اين رساله بوده از اين صحيفه تمجيد كرده و سند خود را به آن منتهى نموده است . بالاخره صحيفه مزبور ، از اصول مشهوره و مورد توجه اعلام بوده است « 2 » . مؤلف گويد : از گفتهء نجاشى - كه عبد اللّه بن احمد راوى صحيفه است - معلوم مىشود كه طبرسى ، راوى رسالهء صحيفه است نه جامع آن . از يكى از مواضع و مدارك استفاده مىشود كه صحيفة الرضا ( ع ) خبر طولانى بوده است كه آن حضرت به منظور بيان اصول و فروع شيعه ايراد فرموده است و ازآن‌پس در اختيار اعلام قرار گرفته و من هم آن را ديده‌ام و به غير از صحيفة الرضا عليه السّلام

--> - تصانيف او بسيار است و غالبا از كتابها ، اختياراتى كرده و اختيار الرجل يدل على عقله چنانچه از مقتصد نحو و حماسهء مرزوقى و تفسير زمخشرى انتخابى كرده و همگى بىنهايت پسنديده است و تفسيرى در ده مجلد تأليف نموده و كتابهائى در حساب و جبر و مقابله دارد . مشار اليه در قصبهء سبزوار در شب عيد اضحى دهم ماه ذيحجه سال 548 ه . ق وفات يافت و تابوت او را به مشهد رضوى على ساكنه السّلام نقل كردند . » . قتلگاه ، مقتل حضرت رضا ( ع ) نبوده بلكه محلى بوده كه در روزگار صفويه براثر حمله‌ور شدن عبد اللّه خان ازبك مردم بسيارى در آنجا به قتل رسيدند - م . ( 1 ) - بحار الانوار ، ج 1 ، ص 11 . ( 2 ) - بحار الانوار ، ج 1 ، ص 30 .