الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )
399
رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )
سيد جلال الدّين عبد الحميد بن عبد اللّه تقى حسنى نسّابه . من روايت سيد مترجم را از خط سيد عبد الكريم بن طاوس كه بر پشت كتاب المجدى ذكر شده نوشته بود ، استفاده كردم . سيد مترجم ، نوادهء فاضلى داشته به نام سيد علم الدّين المرتضى على بن عبد الحميد بن فخار كه پيش از اين به شرح حال او اشاره كردهايم . در يكى از مجموعهها به خط يكى از فضلا به نقل از خط سيد مترجم شمس الدّين فخار بن معدّ رحمة اللّه چنين آمده كه شيخ ما عميد الرؤسا بن ايّوب لغوى اطال اللّه بقائه ، در يكى از ماههاى سال 593 ه . ق اظهار داشت كه صاحب بن عبّاد در يكى از سفرهايش وارد خوزستان شد اشعار زير را براى شيخ ابو هلال عسكرى ارسال داشت « * » . و لما أبيتم أن تزوروا و قلتم * ضعفنا فما نقوى على الوخذان أتيناكم من بعد أرض نزوركم * فكم منزل بكر لنا و عوان سألتكم هل من قرى لنزيلكم * ببذل حديث لا غلاء جفان - از ديدار ما خوددارى كرديد و اظهار داشتيد ضعف و ناراحتى مانع از ديدار شما شده است . - ما از سرزمين دور و دست نخوردهاى به ديدار شما آمديم و خواستيم كه ما را در منزل خود جاى دهيد و از ما دلجوئى به عمل آوريد . - از مطالبى كه از وى شنيدهام آن است كه عرب مىپندارد هرگاه پاى آدمى از
--> ( * ) ابو هلال حسن بن عبد اللّه از ادبا و لغويهاى قرن چهارم هجرى و كتاب فروق اللغات او به طبع رسيده و كتاب الاوائل او معروف مىباشد . الكنى و الالقاب ، ج 1 ، ص 174 مىنويسد : صاحب بن عباد علاقهء زيادى به ملاقات او داشت و راهى براى ملاقات او نداشت تا اينكه از مؤيد الدوله اجازه گرفت تا به عسكر مكرم كه از شهرهاى اهواز بود برود و از طرف او مأذون گرديد ، هنگامى كه وارد آنجا گرديد توقع داشت كه ابو هلال به ديدار او بيايد بر خلاف انتظار ابو هلال به ديدار او نرفت صاحب ناراحت شد اشعارى را كه مؤلف از وى نقل كرده براى او ارسال داشت ابو هلال اين بيت را براى او فرستاد . اهمّ بامر الحزم لو استطيعه * و قد حيل بين العير و النزوان صاحب گفت اگر متوجه بودم ، ابياتى به اين روى براى او نگفته بودم . ابو هلال سال پس از 395 ه . ق درگذشته است - م .