الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )
314
رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )
وصايا ( سفارشها ) و نكوهش از دنيا و اندرزها و دعاها و نامهها بوده ساقط شده است . واسطى ، منسوب به واسط است در تقويم البلدان گفته است : واسط از اقليم سوم است و در دو طرف دجلهء عراق قرار گرفته است . در انساب مىنويسد : واسط به فتح واو و سكون الف و كسر سين بىنقطه و در آخر آن طاء بىنقطه . واسط نام دو قصبه است كه در كنار دجله واقع شده و ميان آنها ، پلى است از كشتيها . احمد بن يعقوب كاتب گويد : واسط را ازآنجهت به اين نام خواندهاند كه از آنجا تا بصره پنجاه فرسخ راه و همچنين از آنجا تا كوفه و از آنجا تا اهواز و از آنجا تا بغداد پنجاه فرسخ راه مىباشد . در مشترك گويد : حجاج بن يوسف ، نقشه شهر واسط را كه واقع ميان كوفه و بصره و در سرزمين كبكر بوده در سال 84 هجرى ريخته و سال 86 هجرى از بنيان آن فارغ شده و از دهات اطراف آن شلمغان است . در لباب گفته است : شلمغان به فتح شين نقطهدار و سكون لام و فتح ميم و غين نقطهدار و الف و نون در آخر ، قريه واسط است كه گروهى از دانشوران از آنجا برخاسته و بدان منسوب مىباشند . شيخ على بن محمد نيشابورى شيخ معاصر در امل الآمل وى را به فضيلت و فقه ستوده است « 1 » . مؤلف گويد : به حق بايد گفت مترجم حاضر همان شيخ سعيد ، على بن محمد بن على بن حسين بن عبد الصمد تميمى است كه شرح حالش پيش از اين بيان شده است . شيخ شمس الدّين على بن محمد وشنيزى مقيم كاشان منتجب الدّين در فهرست وى را دانشورى فاضل و فقيه معرفى كرده است .
--> ( 1 ) - امل الآمل ، ج 2 ، ص 203 .