الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )
44
رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )
مؤلف گويد : به طورى كه خود او در كتاب طارقيه مىنويسد « شرحى بر اسماء اللّه الحسنى » داشته است « 1 » . علامه در خلاصة الاقوال ص 53 مىنويسد : ابو عبد اللّه ، حسين بن خالويه نحوى در حلب ساكن بوده ، و همانجا درگذشته و ، از مذهب ما باخبر بوده است ، و از آثار او كتابى است راجع به امامت امير المؤمنين على عليه السّلام است ، انتهى . مؤلف گويد : منظور از كتاب امامت ، همان كتاب الآل اوست . مؤلف گويد : گاهى ابن خالويه ، بر شيخ على بن محمّد بن يوسف بن مهجور فارسى ، معروف به ابن خالويه اطلاق مىشود ، بنابراين نمىتوان اين دو شهرت را ، ويژه شخص واحد دانست ، هرچند شيخ على هم ، امامى مذهب بوده است . مؤلف گويد : نام او را همانطور كه نوشتيم ، حسين است و در كتابهاى رجال ما ، و آثار اهل سنت نيز حسين آورده شده است ، ليكن در آغاز نسخهء بسيار كهن الطارقيه كه پيش از اين يادآورى كرديم نام وى ، شيخ ابو عبد اللّه حسن آمده است . علامه در ايضاح الاشتباه نام او را حسين بن خالويه نوشته است . قاضى نور اللّه در مجالس المؤمنين مىنويسد : حسين بن احمد همدانى معروف به ابن خالويه نحوى ، از فضلاى مذهب اماميه و از دانشوران علوم عربيه بوده ، و به خاطر موافقت مذهب و اعتقاد حقى كه داشته ، و از شرح
--> ( 1 ) - در صورتى كه كتاب الطارقيه از ابن خالويه ديگرى باشد ، چنانچه مؤلف احتمال داده است شرح اسماء الحسنى هم از او خواهد بود - م .