الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )

302

رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )

در موضع ثالث ، كلام شيخ را از فهرست چنان‌كه ما نقل كرديم متذكر شده است « 1 » . مؤلف گويد : ظاهر آن است كه ، ابن ابى عقيل معاصر با كلينى و على بن بابويه قمى پدر شيخ صدوق بوده است و از ظاهر كلام نجاشى به دست مىآيد ، مراد از ابو القاسم جعفر بن محمّد همان ابن قولويه است كه از كلينى روايت مىكرده است و مراد از محمّد بن محمّد ، شيخ مفيد است و مراد از حسين بن محمّد بن احمد بن محمّد ، ابن غضائرى نمىباشد زيرا ، ابن غضائرى حسين بن عبيد اللّه بن ابراهيم غضائرى است . و از بحث ماء البئر ( آب چاه ) شرح ارشاد شهيد اوّل كه متعرض قول او شده كه آب چاه ، به مجرد ملاقات با نجاست ، نجس نمىشود و خود شهيد معتقد بوده است كه آب قليل به مجرد ملاقات با نجاست ، نجس مىشود برمىآيد كه كنيه ابن ابى عقيل ابو على بوده و اين تصريح ، موافق با كلام شيخ است كه كنيه او را ابو على گفته است و ابو محمّد را كه علامه و نجاشى ، كنيه او دانسته‌اند و پيش از اين هم اشاره شد ، از باب داشتن دو كنيه است و هرگاه بخواهيم يكى از دو كنيه را از اشتباه ناسخان بدانيم احتمال بس بعيدى است ؛ زيرا نظير آن در كتاب‌هاى رجال فراوان است . مؤلف گويد : در يكى از يادداشت‌هايم ديدم كه كنيه ابن ابى عقيل را ابو على نوشته‌ام و ممكن است در جايى ديده باشم و ابو يعلى تصحيف ابو على بوده باشد . عمانى ، با عين بىنقطه مضمومه و تشديد ميم منسوب به عمان است كه ناحيه‌ى معروفى است و مردم آن در اين روزگاران يا از ديرزمان ، از خوارج و ناصبىها مىباشند .

--> ( 1 ) - در موضع اوّل او را به عنوان حسن بن ابى عقيل عمافى و در موضع دوم او را به عنوان حسن بن على ( در اين دو موضع كنيهء او را ابو محمّد ) و در موضع به عنوان على بن عيسى و كنيهء او را « بو على » نگاشته است و موضع سوم را به دو موضع اوّل و دوم ارجاع داده است - م .