الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )
29
رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )
خوانسارى در 25 صفر سال 1398 هجرى است ادام اللّه افاضاته « 1 » نصيب اين فقير شده است . آثار قلمى : به طورى كه همگان نوشتهاند صاحب رياض ، عالمى متتبع و كثير الحفظ بوده و شوق فراوانى به كتابت و تحقيق در مبانى علمى داشته و نستوهى در مطالعه و تحقيقات علمى و رجالى بوده است . زهر الرياض نوشته مؤلف رياض احاطه تام و تبحر ما لا كلامى به فنون حديث و امثال آن داشته است چنانچه در ضمن نامهاى كه ما پس از اين به ترجمه آن مىپردازيم مىنويسد : مناسب آن است كه اين حديث را در فلان باب و آن حديث را در فلان باب از بحار ذكر كنيد . و من خود بعضى از مجلدات بحار را ديدم كه پيدا بود علامه مجلسى ، بحار الانوار را تحت نظر اين مولاى جليل و حبر نبيل تأليف داده است . سيد عبد اللّه جزائرى مىنويسد : صاحب رياض توجه خاصى به مطالعه و بهرهگيرى از تحقيقات اعلام هر زمان را داشت چنانچه از نوشتن و خواندن و مطالعه كردن اظهار سيرايى و احساس خستگى نمىكرد و همين حرص بىاندازهء او به مطالعه و نوشتن بود كه آثار ارزندهاى به ويژه كتاب حاضر يعنى ، رياض العلماء را به جاى گذارد ، انتهى . و اسامى آثار وى بهطورىكه خود او در مجلد سوم رياض ذيل نامبردارى از آثارش مرقوم داشته به شرح زير است : [ آثار صاحب رياض ] 1 - رسالهء وجوب نماز جمعه ، اين رساله را در آغاز بلوغش و به عنوان رد بر رساله ملا خليل قزوينى تأليف كرده است و بر خلاف انتظار در اولين
--> ( 1 ) - ديگر از مشايخ روايتم را در مقدمه مجلد اوّل ترجمه سفينة البحار كه به طبع رسيده است متذكر شدهام و اخيرا از طرف حضرت آية اللّه العظمى حاج سيد عبد اللّه شيرازى قدّس سرّه متوفى در غره محرم 1405 در مشهد مقدس به اجازه لفظى مفتخر گرديم .