سلطان محمد مطربي سمرقندي

194

تذكرة الشعراء ( فارسي )

[ « 20 » ] [ امين سمرقندى ] [ زندهء 1013 ق / 1604 م ] امين ، جناب نتيجة العلما و سلالة الكبرا ، ممهّد قواعد دين متين و مشيّد مبانى شرع مبين ، قاضى محمد امين - سلّمه اللّه و ابقاه - بدين‌گونه ، تخلّص مىنمايند و عرايس نفايس طبع سليم و نتايج فوايد ذهن مستقيم را ، به خلعت نظم مىآرايند و گوى بلاغت ، به چوگان فصاحت ، از فارسان « 1 » فرس ميدان معانى مىربايند . جناب شريعت‌پناهى ، ولد اعزّ علّامة العلما و قدوة الفضلا ، المستريح الى جوار رحمة اللّه ، مولانا عصمت اللّه‌اند - عصمه بغفرانه - تحصيل علوم ، در خدمت والد عالى خود نموده ، جامع مجموعهء فضل و كمال و صانع مصنوعهء فكر و خيال گرديده‌اند و مدتى است كه خوان افاده ، بر اهل استفاده گسترانيده ، ارباب فضل ، از موائد فوايد افضال ايشان ، بهره‌ور مىگردند و از زمان سلطنت خاقان جنّت‌مكان عبد اللّه خان ، تا حالا كه شهور سنهء ثلاث و عشر و الف است ، بر مسند قضاى دار الملك سمرقند فردوس‌مانند ، مستند گرديده ، به استحقاق عمل نموده ، مهام انام را در صورتى سرانجام مىنمايند كه عموم خلايق از عدالت ايشان ، شاكر و راضى گرديده ، به مدايح ايشان ، رطب اللسان مىباشند و همواره ، به مضمون : « التعظيم لامر اللّه » « 2 » طريق تواضع را از دست ناداده ، به مدلول : « و الشفقة على خلق اللّه » « 3 » سبيل شفقت و ترحّم را پيموده ، اساس بىاندراس شريعت را مشيّد مىگردانند . قال رسول اللّه

--> ( 20 ) . قاضى محمد امين سمرقندى ، فرزند ملّا عصمت اللّه سمرقندى فرزند مولانا محمود بن نعمت الله . وى از بازماندگان خواجه عارف ريوگرى بخارى عارف مشهور و معروف اهل بخارا است . او از دانشمندان نامى زمان خود بود و در سمرقند نزد پدر خود دانش آموخت . پدر وى در سال 1000 ق . درگذشت و از آن پس وى در خدمت عبد الله خان ازبك درآمد و به سمت قاضى سمرقند انتخاب شد . تاريخ نظم و نثر در ايران 1 / 7 . ( 1 ) . در نسخهء استنساخ شده : ( فارسيان ) . ( 2 ) . رسائل شاه نعمت اللّه ولى ، 1 / 7 ؛ انيس التائبين احمد جام ، ص 230 ؛ مرآة الجمال اردستانى ، ص 163 - 164 . ( 3 ) . همان منابع .