مير تقي الدين كاشاني
مقدمه 28
خلاصة الأشعار و زبدة الأفكار ( بخش كاشان ) ( فارسي )
شرح حالات شاعران تحقيق كرد و از پارهاى رخدادها آگاهى يافت كه ما براى نمونه چند عبارت از برخى ترجمهها را به دست مىدهيم . آنچه از مطالعهء اين تذكره برمىآيد اين است كه آن مقدار انحطاط كه در ادبيات اين دوره چهرهء خود را مىنماياند ، در اخلاقيات نيز منعكس است و در موضوعات اعتقادى هم از يك سو ، تعصّب و زيادهروى و از سوى ديگر عصيان و سركشى و واكنشهاى خاص در برابر سختگيريهاى مذهبى و نتايجى كه از اين جمله حاصل مىشود ، نظر خواننده را جلب مىكند . همانطور كه اشاره شد ، روش ما در آماده كردن اين تذكره براى چاپ و انتشار ، به علت در دست نداشتن نسخ مشابه ، به شيوه مقابله نبوده بلكه تنها پيراستن دو متن موجود از غلطهايى كتابتى و اشتباهات ديگر كاتبان بوده است . املاى كلمات هم از متن به املاى امروزى تبديل شده است . كاتب نسخه متعلق به مجلس شورا ، محمد شرف الشريف بن ميرزا نظام است كه آن را در تاريخ 23 رجب 1013 نوشته است ، ولى نام كاتب نسخهء شخصى خوانده نشده ، ولى شيوهء نگارش از همان زمان است . از قرارى كه روانشاد گلچين معانى در كتاب تاريخ تذكرههاى فارسى نوشته است ، نسخههاى ديگرى از معاصران مؤلّف نزد افراد ديگر بوده كه در دسترس ما قرار نگرفته است . تا آنجا كه مىدانيم تعداد نسخههاى معاصران اين تذكره كم و اكثر ناقص مىباشد . دربارهء مشاغل شاعران اگرچه در اوايل به كسب خياطى اوقات مىگذرانيد و از كسى طمع نمىكرد امّا . . . يعقوبى ، ص 293 قريب 30 سال باشد كه در دار المؤمنين كاشان به امر قضا اشتغال دارد . برهان الدين محمد ، ص 285 در مدت العمر ممنون منّت هيچ كس نشده و اوقات به حرفت بزّازى و كرباس فروشى گذرانيده و . . . جمال الدين محمّد ، ص 298 چون پدرش به شغل سمسارى اشتغال داشت ، مشار اليه نيز از آن ممر لابّد ، معاش حاصل مىفرمود . حاتم ، ص 372