و اسفل ، يعنى آسمان و زمين در تحت تصرف دارند ، بر نهجى كه هرچه خواهند آن كنند ، اما به تفاوت بعضى فوق بعضى ، چنان كه اولياء رضوان الله عليهم اجمعين به تفاوت‌اند . بدانكه بعد از حضرت رسول صلى الله عليه و سلم تا اين دم چند قطب در عالم بوده‌اند و گذشته ؟ و قطب الاقطاب چند است ؟ و چند از مردان به اين منصب مشرف شده‌اند ؟ و چند از زنان مستحق گشته‌اند ؟ و اول صاحب دولتى كه به اين سعادت ابدى مشرف شده است كيست ؟ و نام او چيست و عمر او چند است ؟ و بقاى اين منصب در وى چندگاه بوده است ؟ و وفات او در كجاست ؟ و مدفن او در چه جاست ؟ و چند قطب عشرتى است ؟ و چند ديگر از قطب رجال الغيب است ؟ و القاب ايشان چگونه معلوم گردد ؟ به تفصيل معلوم خواهد شد ان‌شاءالله تعالى . فصل : بدان اى درويش ، و آگاه باش اى دل‌ريش ! از خاتم تا اين دم آنان كه حق سبحانه و تعالى ايشان را واليان عالم گردانيده است بر آن نوع كه باران به بركت ايشان بر زمين آيد ، و از زمين نبات به صفاى احوال ايشان رويد ، و بر كافران مسلمانان ظفر به همت ايشان يابند ، چهار هزارند كه ايشان را مكتومان خوانند . و سيصد و پنجاه و پنج ديگرند كه ايشان را رجال الغيب مىگويند و اقطاب نيز مىنامند ، زيراكه در اصل ، همهء آنها قطب عشرتى بوده‌اند ، بعد از آن رجال الغيب شده‌اند در جميع سلسله‌ها . اما در هر سلسله چه مقدار قطب است از عشرتى و غير عشرتى كه او را قطب رجال الغيب مىگويند ؟ معلوم خواهد شد ان‌شاءالله تعالى رب العالمين . فصل : بدانكه مبدأ اقطاب اربع و اول وى حضرت غوث است . و او در زمان خلافت امير المؤمنين ابى بكر صديق رضى الله عنه بوده است . و هريك از اقطاب باقى در زمان خلافت خلفاء باقى بوده‌اند . و جميع رجال الغيب كه به القاب خواهند مذكور شد تابع به اين اقطاب بوده‌اند و خواهند بود . و مجموع ايشان تصرف در ملك و ملكوت كرده‌اند و خواهند كرد . گاهى به اتفاق حضرت خواجه زنده‌دلان و حضرت خواجه الياس و گاهى نى . اما اكثر و اغلب به رخصت و اتفاق ايشان كرده‌اند و خواهند كرد . و الله اعلم . وصل : اول بيان كنيم طبقات مشايخ را رضوان الله عليهم اجمعين ، و طريقهاى خاص كه ايشان اختيار كرده‌اند . اگرچه گفته‌اند : الطريق الى الله تعالى بعدد انفاس الخلائق . بدانكه اين طايفه رضوان الله عليهم اجمعين طرق مسلوكهء خود را در چهار طريق خاص تعيين كرده‌اند ، و سلوك خود را