على بن حسين واعظ كاشفى
ديباچه 23
رشحات عين الحيات ( فارسي )
شروح آن ، چون حرز جواد ، همراه مشايخ سلسلهء نقشبنديه بوده است . در اين مكتب كه به يك تعبير آن را مكتب تصوف خانقاهى گفتهاند ، طريقت را با شريعت درآميختهاند و از نظر پيروان اين مكتب ، تصوف عبارت است از زهد و عبادت و مجاهدت و رعايت فرائض و مداومت بر آداب و سنن و اوراد و اذكار و دورى و اجتناب از هرگونه بدعت و حقيقت عشق نيز عبارت است از وجوب طاعت و عبادت و ملازمت شريعت . عز الدين محمود كاشانى ، صاحب مصباح الهدايه ، كه خود از دانشمندان و عارفان نامدار قرن هشتم و در طريقت پيرو همين مكتب است ، عقيده دارد كسانى كه عبادت و طاعت را وظيفهء عابدان و زاهدان مىدانند و مىگويند كه صوفيان صاحبدل و ارباب منازلات و مواصلات به آداب شريعت چندان نياز ندارند ، جاهل و كوتاهنظرند . بنا به گفتهء او : « ممكن است كه بعضى از كوتهنظران كه بصيرت ايشان به مطالعهء جمال كمال ادب ، اكتحال نيافته باشد ، تعمير اوقات را به مخالطت آداب ، وظيفهء عباد و نساك شمرند و ارباب منازلات و مواصلات را بدان زيادت احتياج نبينند و ندانند كه هركه در طلب و محبت حق صادق بود ، علامتش آن باشد كه صرف اوقات خود و استغراق آن در معاملات و طاعات او بسيار نداند و ملول نشود ، چه محب صادق هر وقت كه فرصت سعادت ملاقات و امكان دولت مناجات با محبوب خود بيابد و در حضرت ، مجال تضرعات و زمينبوسى و خدمت حاصل كند ، عنايت امانى و نهايت كامرانى خود شناسد و ما يعرفها الا العاشقون 8 » با توجه به آنچه گفته شد ، پيروان اين مكتب ، عقيده دارند كه تصوف نتيجه و فرع دين و يكى از تجليات آن است و در هر حال بين زاهد و صوفى ، در اصول ، اختلافى نيست و فرق تعبد و تصوف فقط در كيفيت معامله است . كتب درسى در حلقهء آنان عبارت است از رسالهء قشيريه و عوارف المعارف و فتوحات مكيه و قصايد ابن فارض و