هست و وارث بايد آن را اداء نمايد يا اداء آن واجب نيست ؟ عرض كردم : خير ، زمانى تكاليف فوت شده در عهده اش مىآيد و وى بايد آن را انجام دهد كه در همان روز از حالت اغماء به هوش آمده و افاقه پيدا كند . سپس حضرت فرمودند : اگر شخصى در ماه رمضان مريض شود ، سپس در همان ماه از دنيا برود آيا وارث او بايد روزه افطار كرده وى را قضاء كند يا نه ؟ عرض كردم : خير . حضرت فرمودند : همچنين است شخصى كه صاحب مال است يعنى وى صرفا زكات آن مقدارى از مالش را كه سال بر آن گذشته بايد بدهد نه غير آن را . حديث ( 2 ) محمّد بن موسى رحمة الله عليه از عبد الله بن جعفر حميرى ، از احمد بن محمّد ، از حسن بن محبوب ، از عبد الله بن سنان ، وى مىگويد : از حضرت ابا عبد الله عليه السّلام شنيدم كه مىفرمودند : پدرم از هشام بن عبد الملك زمينى را به فلان و فلان هزار دينار خريده و شرط كردند كه زكات ده سال آن مال را هشام بدهد و اين شرط به خاطر آن صورت گرفت كه هشام والى بود . باب صد و چهارم سرّ ساقط بودن ماليات « 1 » از زن و زمين گير و نابينا و پير مرد و اطفال حديث ( 1 ) پدرم رحمة الله عليه از سعيد بن عبد الله ، از قاسم بن محمّد اصفهانى ، از سليمان بن داود منقرى ، از عيسى بن يونس « 2 » ، از اوزاعى ، از زهرى ، از حضرت على بن الحسين عليهما السّلام ، راوى مىگويد : از حضرت پرسيدم : چگونه ماليات از زنان ساقط گرديده ؟ حضرت فرمودند : رسول خدا صلَّى الله عليه و آله و سلم از كشتن زنان و كودكان در بلاد كفر نهى فرمودند مگر آنكه آنان نيز به مقاتله پرداخته باشند كه در اين صورت نيز حتّى الامكان تا مادامى كه بيم خللى از ناحيه ايشان نباشد بايد از كشتنشان امساك و خوددارى نمود ، بارى وقتى از كشتن ايشان در بلاد كفر و حرب ممنوع باشيم به طريق اولى در بلاد اسلامى حق كشتن آنها را نخواهيم داشت و اگر از دادن جزيه و ماليات امتناع

--> « 1 » - منظور از « ماليات » جزيه است و آن مالياتى است كه مسلمين بر اراضى اهل ذمّه مىبندند . « 2 » - مرحوم ممقانى در رجال فرموده كه وى مهمل است .