خلق سه چيز به دست خداوند دارند : ، وبرخى 4 چيز وبرخى خلقت 5 چيز را عنوان كرده‌اند ؛ به عنوان مثال در مسائل عبد اللّه بن سلّام از امام صادق عليه السّلام آمده است : . . . قال يا محمّد ، فأخبرني عن خمسة أشياء خلقها اللّه بيده ، ما هي ؟ قال : يا أبى سلّام انّ اللّه عزّ وجلّ خلق جنة عدن بيده وغرس شجرة طوبى بيده وصوّر آدم بيده وكتب التوراة بيده وبنى السماوات بيده همان ، 60 / 243 اين روايت ، در كتب عرفانى مثل الفتوحات الملكية ابن عربى ومصباح الأنس ابن فنارى ، بارها مورد استناد قرار گرفته است . الفتوحات المكية ، 1 / 122 - 3 / 295 ، 436 - 4 / 209 وشرح فصوص الحكم ، داود قيصرى ، ص 1107 * * * ( 34 ) مستفيض : يكى از أنواع خبر واحد است ، كه در تقسيم‌بندى أولية قسيم خبر متواتر مىباشد . در لغت مأخوذ از فاض - فيضا وبه معنى زياد شد ، جارى شد ، پخش شد بوده ودر اصطلاح به خبري گفته مىشود كه راويان آن در هر طبقه بيش از سه نفر باشند . برخى نيز بيش از دو راوي را در هر طبقه شرط استفاضه مىدانند . شهيد ثاني در كتاب الذكرى ص 4 ونيز در كتاب الرعاية في علم الدراية ص 69 ، الحقل السابع ، قول أول را برگزيده است . ومامقانى سخن دوّم را ترجيح داده است . تلخيص مقباس الهداية ، على أكبر غفارى ، 23 مامقانى مىنويسد : علي بن محمد بن أبي المعالي در كتاب رياض المسائل ونيز محمد حسن بن شيخ باقر نجفي ، صاحب جواهر الكلام في شرح شرايع الاسلام زياد بودن راويان در هر طبقه را معتبر ندانسته وتنها اتحاد معنى را شرط مىدانند حتى اگر ألفاظ متعدد باشد . . . . . خبر مستفيض نيز مانند متواتر به لفظي ومعنوي قابل تقسيم است . وگاه خبر مستفيض را مشهور نيز مىناميده‌اند . تلخيص مقباس الهداية ، 24 برخى نيز ميان مستفيض ومشهور ، تفاوت قائل شده‌اند وگفته‌اند مستفيض در ابتدأ وانتهاى تعداد راويان در هر طبقه از ابتداى سند تا انتها يكسان هستند ومشهور أعم از اين است . قواعد التحديث ، محمد جمال الدين قاسمى ، 124 * * * ( 35 ) أبو الحسن ، علي بن أحمد الواحدي النيشابوري ، م . 468 ، يكى از بزرگان بلاد