الفهرست ، ص 2 . شيخ طوسي در مقدمهء الفهرست ، متذكّر شده است كه وى ، داراى دو كتاب بوده كه يكى از آنها فهرستِ در مصنّفات بوده كه از آن نسخه بردارى نشده است ومتأسفانه ، به وسيلهء ورثهء وى از بين رفته است . نجاشي اسدى كوفي ، أبو العباس أحمد بن علي بن أحمد بن عباس ( 372 - 450 ق ) 125 . رجال النجاشي ، تحقيق : سيّد موسى شبيرى زنجانى ، قم : مؤسسة النشر الإسلامي ، 1418 ق ، 496 ص ، ششم . اين كتاب ، يكى از چهار كتاب اصلى علم رجال است وبه دليل اعتبار آن ، از ديرباز ، مورد مراجعه واستناد بوده است . نام اصلى كتاب ، فهرست أسماء مصنّفى الشيعة است ؛ امّا به رجال النجاشي مشهور شده است . مؤلّف در مقدمهء مختصر خود ، انگيزه‌اش از تأليف اين كتاب را كلام سيّد مرتضى ( مشهور به علم الهدى ) بيان داشته كه گفته است : مخالفان ما اظهار مىدارند كه شما صاحب بزرگان وتأليفاتى نيستيد . به همين دليل ، مؤلّف اين كتاب را در بيان فهرست أسامي مؤلّفان شيعه وغير شيعه كه در مورد شيعه كتاب نوشته‌اند ، بر أساس ترتيب حروف الفبا ، در دو جزء تنظيم نموده است . جزء اوّل ، از حرف « الف » تا « ظ » ، وجزء دوم ، از حرف « عين » تا « ى » ادامه مىيابد وبه ذكر كنيهء اشخاصى كه به كنيه مشهورند ، خاتمه مىيابد . شايان ذكر است كه مؤلّف ، قبل از شروع حرف « الف » ، شرح حال شش نفر از مؤلّفانى را كه در صدر اسلام مىزيسته‌اند ، به طور مستقل آورده است . در شرح حال مؤلّفان ، نام ، كنيه ، لقب ، نسب ، قبيله ، محلّ تولد وسكونت ، خاندان ، طبقه ، تاريخ حيات ، مذهب ، توثيق يا تضعيف ، مدح يا ذم ، تعداد أحاديث وفهرست تأليف‌ها مشخّص شده است . در بيان طبقهء مؤلّفان ، نجاشي به منظور شناخت مؤلّف وتميز وى از ديگران ، امام يا امامان وراويان مهمّى را كه از آنها روايت دارند ، مشخّص نموده است . محقّق تهرانى در الذريعة ( ج 16 ، ص 376 ، ش 1746 ) اين كتاب را با عنوان فهرست أسماء مصنّفى الشيعة ومصنّفاتهم وابن حجر عسقلانى در لسان الميزان ، با عنوان