تبيان اللغة در لغت قرآن وصحيفة ميرزا محمد على مدرس چهاردهى ( 1334 ق ) تحقيق : مجيد غلامي جليسه درآمد « غريب الحديث » علمي است كه در آن به تفسير ألفاظ مشكله در أحاديث پرداخته مىشود . تبيين غوامض لفظي روايات از جمله دغدغه‌هاى همهء عصور بوده وهست واولين گام‌ها را در راستاى تبيين مشكلات لغوى روايات ، خود پيغمبر صلى الله عليه وآله وائمهء معصومين عليهم السلام برداشته‌اند . گاه در كتب روايى ديده مىشود ، زماني كه آيتي ويا روايتي از زبان پيامبر صلى الله عليه وآله ويا ائمهء معصومين عليهم السلام خارج شده اطرافيان از معاني لغاتى كه برايشان غريب بوده سؤال نموده‌اند وپيامبر صلى الله عليه وآله وائمهء معصومين عليهم السلام به تبيين آن پرداخته‌اند . تاكنون بيش از بيست اثر در شرح وتوضيح غرائب أحاديث از سوى دانشمندان شيعه نگاشته شده است . اولين اثر شيعي در اين زمينه ، كتاب المجازات النبوية تأليف سيد شريف رضى ( م 359 ) است كه در آن به بيان مجازات لغوى وغرائب روايات پيامبر صلى الله عليه وآله پرداخته است . هرچند كه در اين كتاب ترتيب خاصي رعايت نشده وبه هيچ نحو شكل وشمايل فرهنگ وقاموس به معناى امروزى را ندارد ، ولى از آن جا كه به تبيين غوامض لغوى روايات پرداخته مىتوان آن را اثرى در وادى « غريب الحديث » به شمار آورد .