جهم : عبوس شدن ، يقول : تَجَهَّموني في وَجهِي يعنى عبوس شدند بر روى من . رجلٌ جَهْمُ الوَجه أي عبوس « 1 » . باب ما أوّله الحاء حبط : ابطال نمودن . حَبِطَ عملُه أي بطل ثوابه . إحباط : رفتن آب چاه است كه بعد عود نكند ؛ چنين ذكر نمود جوهري « 2 » . حبط : ورقى كه از درخت افتد « 3 » . حبل : عهد وأمان واون . در حديث است : كتاب اللَّه حبلٌ ممدود « 4 » أي نور ممدود أي نور هداية . عرب تشبيه كند نور ممتد را وكشيده را به حبل وبه خياطهء سفيد ، از اين قبيل است : « حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الْأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الْأَسْوَدِ » « 5 » هو سود الصبح « 6 » . حجر : كلام امام عليه السلام در دعاى اعتداء : حجرت عليه « 7 » ، از جهت حجر دو معنا است : يكى به معنى منع ، سنگ را سنگ گويند - يعنى حَجَر را حَجَر - زيرا أو ممتنع است از صلابت أو . گفت صاحب غره : « عقل را مىنامند حِجر زيرا أو منع كند صاحب خود را از چيزى كه حلال نيست . حَجْر بر يتيم به معنى منع است ، يعنى ممنوع است از تصرف ، از اين قبيل است قوله تعالى : « قَسَمٌ لِذِي حِجْرٍ » « 8 » » . دويم حجر به معنى حرام است « 9 » ، حَجَرتُ عليه أي حرَّمت ، حجرٌ : حرام ، قوله تعالى : « وَحَرْثٌ حِجْرٌ لا يَطْعَمُها » « 10 » قوله تعالى : « وَيَقُولُونَ حِجْراً مَحْجُوراً » « 11 » ، أي حراماً محرَّماً عليكم الجنة « 12 » ، حجر به معنى

--> ( 1 ) . وإن وكلتنيإلى خلقك تجهّموني ( الصحية السجادية : دعاى بيست ودم ) . ( 2 ) . صحاح اللغة ، ج 3 ، 1118 . ( 3 ) . وطوّقني طوق الأقلاع عمّا يحبط الحسنات ( الصحيفة السجادية : « دعاى چهل وهفتم ) . ( 4 ) . مسند الرضا عليه السّلام ، ص 204 . ( 5 ) . سورهء بقره ، آيهء 187 . ( 6 ) . بسم اللّه الذي . . . لك لا امسك إلا بحبله ( الصحيفة السجادية : دعاى دويست وسى وششم ) . ( 7 ) . الصحيفة السجادية : دعاى شانزدهم . ( 8 ) . سورهء فجر ، آيهء 5 . ( 9 ) . ترتيب إصلاح المنطق ، ص 121 . ( 10 ) . سورهء انعام ، آيهء 138 . ( 11 ) . سورهء فرقان ، آيهء 22 . ( 12 ) . ترتيب إصلاح المنطق ، ص 121 .