السيد محمد حسين الطهراني
69
رساله نوين درباره بناء اسلام بر سال وماه قمرى ( فارسي )
ماههاى دوازدهگانه مىشمرد ، وأول ماههاى سال را ماه صفر قرار مىداد ، ودر اين صورت ماه محرم آخرين ماههاى سال محسوب مىشد ، وبه جاى ماه ذو الحجة مىنشست ، ومردم در آن ماه حج مىكردند . وبنابر اين حج در ماه محرم دو مرتبه واقع مىشد ، وپس از آن در سال سوم در وقت منقضى شدن حج ، باز در موسم به خطبه مىايستاد ، وماه صفر را إنساء مىكرد ، آن ماه صفرى كه آن را براي دو سال پيشين ، ماه أول قرار داده بود ، وماه ربيع الأول را ماه أول سال سوم وچهارم قرار مىداد ، بطوريكه در اين دو سال حج در ماه صفر كه آخرين ماه سال از اين سال است واقع مىشد . وپيوسته بر همين منوال در هر دو سالى يكبار إنساء مىكرد ، تا اينكه دوره گردش به حال أولية خود بازگشت كند . واين قلامسه هر دو سال را بيست وپنج ماه حساب مىكردند . ونيز أبو معشر در همين كتابش از بعضي از راويان عرب نقل كرده است كه : اعراب عادتشان چنين بود كه در هر بيست وچهار سال قمري ، نه ماه قمري را كبيسه مىكردند ، بدين طريق كه تفاوت سال شمسي را با سال قمري كه تقريبا ده روز وبيست ويك ساعت وخمس « 1 »
--> ( 1 ) اين مقدار در نزد صاحبان علم هيئت مسلّم است .