على زمانى قمشه اى

332

هيئت ونجوم اسلامى ( فارسي )

لازم به ذكر است كه انحراف بصره طبق جدول حدود 40 درجه است كه با علامت ياد شده تقريبا نزديك است . ولى انحراف موصل از جنوب غربى حدود 12 درجه است كه با علامت ياد شده ( قرار گرفتن جدى وسط پشت ) اختلاف چشمگير دارد . علامت براي أهل شام : آن است كه جدى را پشت شانه چپ قرار دهند . واهالى عدن ( در يمن ) جدى را ميان دو چشم قرار مىدهند ودر صنعاء ( يمن ) بر گوش راست قرار مىگيرد ، وبراي حبشه ونوبه بر گونه چپ مىباشد . ليكن علامت ذكر شده براي شام تقريبي است ولى به واقع نزديك است ، زيرا انحراف قبله شام 15 درجه به سمت جنوب شرقي است . اما علامتي كه براي عدن ذكر كرده‌اند اقتضا دارد قبله عدن نقطه شمال باشد ، حال آن كه قبله عدن حدود 30 درجه به سمت شمال غربى منحرف است ، چنان كه انحراف قبله صنعاء نيز حدود 29 درجه غربى است وبا نشانه ياد شده هماهنگ نخواهد بود . 2 - ستارهء سهيل : « 1 » فقهاء سهيل را عكس جدى دانسته‌اند ، يعنى در

--> ( 1 ) - سهيل ستاره ( آلفا ) از مجموعه ستارگان فلكى حمّال ودومين ستاره درخشان آسمان است ، قدر ظاهري آن 9 / 0 ، كه با 6 / 1 قدر ظاهري شعراى يماني پرنورترين ستارهء آسمان ، قابل قياس است ، سهيل را در شبهاى زمستان در نواحي جنوبي إيران مىتوان ديد ، اين ستاره تقريبا همزمان با شعراى يماني از نصف النهار سماوي هر مكان مىگذرد ، زيرا هر دو در برج جوزا واقع شده‌اند ، بعد سهيل از معدل السماء بيش از 50 درجه جنوبي است . سهيل ، پس از شباهنگ ( شعراى يماني ) روشن‌ترين ستاره آسمان است ، فاصلهء آن از زمين 500 سال نوري و 20000 بار روشن‌تر از خورشيد وحرارت آن 7500 كلوين است ( كلوين : KELVIN واحد اندازه‌گيرى حرارت ستارگان در فيزيك نجومى است وصفر درجه كلوين مساوى است با منها 1 / 273 - درجه يعنى صفر درجه سانتىگراد : مساوى است با 15 / 273 كلوين ) سهيل در مدت يك سال 22 ثانيه ( از اجزايى درجه ) تغيير مكان مىدهد وحركت آن 20 + كيلومتر در ثانية است ( علامت بعلاوة + يعنى ستاره ، از زمين فاصله مىگيرد ، وعلامت