على زمانى قمشه اى

237

هيئت ونجوم اسلامى ( فارسي )

امضاى شرع : در منابع ديني ما رواياتى به چشم مىخورند كه به نظر مىرسد سال وماه‌هاى « قمري وسطى » مورد امضا وتأييد قرار گرفته باشند ؛ از جمله امام صادق عليه السّلام مىفرمايد : خداوند تبارك وتعالى دنيا را در شش روز آفريد ، آن‌گاه خلقت را قطع كرد ، سال ، 354 روز است ، شعبان هرگز تمام ( يعنى سى روز ) نيست . به خدا سوگند رمضان هرگز ناقص ( يعنى 29 روز ) نيست - امر فريضة هيچ‌گاه ناقص نمىباشد - زيرا خداى عزّ وجلّ مىفرمايد : « وَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ » « 1 » ( هدف اين است كه نقص ماه رمضان را كامل كنيد ) شوال 29 روز است . ذو القعدة سى روز است ؛ زيرا حق تعالى مىفرمايد : « وَواعَدْنا مُوسى ثَلاثِينَ لَيْلَةً وَأَتْمَمْناها بِعَشْرٍ فَتَمَّ مِيقاتُ رَبِّهِ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً » « 2 » ما به موسى سى شب وعده كرديم ، سپس آن را با ده شب ( از اوّل ذوالحجّه ) ديگر تكميل كرديم ، به اين ترتيب ميعاد پروردگارش با أو چهل شب تمام شد . » ذو الحجّه 29 روز ومحرّم سى روز است . سپس ماه‌ها ، بعد از آن يكى تام وديگرى ناقص است . « 3 » فقهاى بزرگوار از سويى اين گونه أحاديث را مخالف با واقع يافتند ؛ زيرا مشاهده كردند كه ماه رمضان مثلا گاهى ناقص ( 29 روز ) واقع مىشود . از سوى ديگر براي كنار گذاشتن آن‌ها هم دليل قانع‌كننده‌اى نداشتند ، از اين رو حمل بر تقيّه وأمثال آن كردند . « 4 »

--> ( 1 ) - بقره ( 2 ) آيهء 185 . ( 2 ) - أعراف ( 7 ) آيهء 142 . ( 3 ) - محمد بن يعقوب كلينى ، فروع كافى ، به تصحيح غفارى ، نشر دار الكتب اسلاميّه ، تهران 1350 ( 4 ) - ر . ك : حسن حسن‌زاده آملي ، دروس معرفة الوقف والقبلة ، نشر جامعهء مدرّسين ، قم 1416 ه ، ص 527 وبعد .