الشيخ الطوسي ( مترجم : عزيزي )
325
الغيبة ( فارسي )
يا بنيّ إنّما هي محنة من اللّه امتحن بها خلقه ، لو علم آباؤكم وأجدادكم دينا أصحّ من هذا الدّين لاتّبعوه . قال أبو الحسن : فقلت له : يا سيّدي من الخامس من ولد السّابع ؟ قال : يا بنيّ عقولكم تصغر عن هذا ، وأحلامكم تضيق عن حمله ولكن إن تعيشوا تدركوه .
--> ( 1 ) . آنچه كه در بالا آمده به اين ترتيب است كه علي بن جعفر از امام كاظم أو هم كلام امام صادق عليه السّلام خطاب به خودشان را نقل فرمودهاند . باتوجّه به متن روايت به نظر مىرسد ذيل روايت با شأن ومقام امامت امام كاظم عليه السّلام سازگارى نداشته باشد . مگر اينكه خطاب حضرت را كه جمع هم هست ، متوجّه گروهى بدانيم كه در محضر امام صادق عليه السّلام حضور داشتهاند ويا اينكه اين ماجرا در حضور افراد كمظرفيت بوده باشد وامام صادق عليه السّلام قصد حفظ اسرار از نااهلان را داشتهاند . با اين توجيه روايت قابل فهمتر خواهد شد . امّا مرحوم أبو على فضل بن حسن بن فضل طبرسى معروف به امين الاسلام طبرسى متولد سال 460 ه ق كه از شاگردان مرحوم شيخ طوسي بوده است در كتاب إعلام الورى كه از مقبوليت خاص نزد شيعه وسنى برخوردار است اين روايت را با همين سند بهگونهء ديگرى نقل كرده وآن اينكه روايت از امام كاظم عليه السّلام وخطاب به علي بن جعفر است ، بنابراين به جاى [ يا بنى ] جمله [ يا اخى ] به كار رفته است ؛ يعنى به جاى پسرم ، برادرم آمده است ، والبتة بين اين دو نقل ، اختلاف بسيار اندكى وجود دارد كه مضر به معنا ودلالت حديث نيست . باتوجّه به توضيحات بالا به نظر مىرسد كه متن موجود در إعلام الورى صحيحتر باشد . بنابراين ممكن است در استنساخ از نسخه كتاب غيبت ويا بعدها در چاپ آن اشتباه رخ داده باشد . متن روايت إعلام الورى به اين صورت است :