معنى از دنياست ، اينها عبارتند از انواع معاصى و محرّمات و اقسام تنعّم و لذّت جوئى به مباحات ، و اين است آن دنيائى كه مطلقا مذموم است . دوم - آنچه صورتش از دنياست ، مانند خوردن و خوابيدن و نكاح و مانند اينها ، و ممكن است در معنى و حقيقت براى خدا باشد . بنابراين ممكن است مقصود از آن لذت نفس باشد ، در اين حال در معنى و در صورت از دنياست و ممكن است مقصود از آن استعانت و كسب نيرو براى تقوا باشد ، كه در اين حال در معنى براى خداست هر چند در صورت از دنياست . رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله و سلم فرمود : « من طلب من الدّنيا حلالا مكاثرا مفاخرا لقى اللَّه و هو عليه غضبان ، و من طلبها استعفافا عن المسألة و صيانة لنفسه جاء يوم القيامة و وجهه كالقمر ليلة البدر . » « هر كه از دنيا حلال آن را بجويد امّا به اين قصد كه مال دنيا را زياد كند و به آن وسيله بزرگى بفروشد خدا بر او خشمگين خواهد بود ، و هر كه براى حفظ آبرو و خوددارى از سؤال و بىنيازى از مردم آن را طلب كند در روز قيامت با چهره اى تابان مانند ماه شب چهارده خواهد آمد . » [ 1 ] سوم - آنچه صورت آن براى خداست ، ولى معنى و حقيقت آن ممكن است يا براى خدا باشد يا براى دنيا . چنان كه ترك شهوات و تحصيل علم و عمل طاعات و عبادات هر گاه انگيزه اى جز امر خدا و درك سعادت اخروى نداشته باشد در صورت و ظاهر و در معنى و باطن براى خداست ، و اصلا از دنيا نيست . و اگر مقصود از آنها حفظ مال و منصب و شهرت به زهد و ورع و خواستن قبول و پسند مردم باشد در حقيقت و معنى از دنياست اگر چه به صورت گمان رود كه براى خداست .

--> [ 1 ] اين حديث را مىتوان مقياس و ميزان جامع براى نظر اسلام دربارهء دنيا و مال دنيا دانست . م .