و آفات و غائلهء آن كافى است . و از آنچه پشت عالمان بىعمل و اهل گفتار بىكردار را شكسته سخن عيسى بن مريم عليهما السّلام است : « اى علماى بد روزه مىگيريد و نماز مىگزاريد و صدقه مىدهيد و آنچه ديگران را به آن امر مىكنيد خود به جا نمىآوريد و چيزى را كه علم نداريد درس مىدهيد پس چه بد است آنچه حكم مىكنيد توبهء شما به گفتار و آرزوست ، و به هواى نفس عمل مىكنيد ، شما را چه سود مىبخشد كه تنهاى خود را پاكيزه كنيد و حال آنكه دلهاى شما چرك آلود است حق را به شما مىگويم : مانند آرد بيز مباشيد كه آرد پاكيزه از آن بيرون مىرود و نخاله در آن مىماند شما نيز چنينايد حكمتها از دهانتان بيرون مىآيد و غل و غش در سينه هاى شما بجا مىماند اى بندگان دنيا كسى كه خواهش و شهوت او از دنيا به سر نيامده و علاقه و رغبت او از دنيا گسسته نشده چگونه آخرت را در مىيابد حق را به شما مىگويم : دلهايتان از اعمالتان مىگريد ، دنيا را زير زبانتان و عمل را زير پايتان نهاده‌ايد . به حق با شما سخن مىگويم : آخرت خود را براى آبادى دنياتان ويران كرديد ، كه صلاح دنيا را بيش از صلاح آخرت دوست داريد پستتر از شما كيست اگر بدانيد واى بر شما تا كى راه به شب روان مىنمائيد و خود در محلَّهء حيرتزدگان ايستاده‌ايد گويا اهل دنيا را دعوت مىكنيد كه آن را بيفكنند تا شما برداريد آهسته آهسته واى بر شما خانهء تاريك را چه سود كه چراغ بر پشت بامش نهند و اندرون آن وحشتناك و تيره باشد و همچنين شما را سودى ندهد كه نور علم در دهان شما بدرخشد ولى درونتان از آن خالى و تاريك باشد . اى بندگان دنيا نزديك است كه دنيا شما را از بيخ بر كند و به رو در اندازد و بينى شما را به خاك مالد ، و آنگاه گناهان شما گريبانگيرتان شود ( يا به سبب گناهانتان موى پيشانى شما را بگيرند و به دوزخ برند ) علمتان شما را از پشت مىراند تا به پادشاه جزا دهنده بسپارد برهنه و تنها و شما را در جايگاه زشتى و رسوائى بدارد ، و سپس به سزاى اعمال بدتان به زبونى و خوارى گرفتار سازد » ( 1 ) . و از اهل اين منصبها صادق مخلص از اينجا شناخته مىشود كه هر گاه كسى عادلتر و خوشگفتارتر و عالمتر از او و مقبولتر براى مردم يافت شود شاد و خوشحال

--> ( 1 ) اين حديث در « احياء العلوم » : 3 - 281 از حارث محاسبى روايت شده است . .