باطل بيشتر فرو رفته باشد « . و به اين معنى اشاره دارد قول خداى تعالى : « وَكُنَّا نَخُوضُ مَعَ الْخائِضينَ » 74 : 45 ( مدثر ، 45 ) . « و با ياوه گويان ياوه مىگفتيم » . و نيز آيهء شريفهء : « فَلا تَقْعُدُوا مَعَهُمْ حَتَّى يَخُوضُوا في حَديثٍ غَيْرِه » 4 : 140 ( نساء ، 139 ) « با آنها منشينيد تا به سخن ديگرى بپردازند » . و پيغمبر اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلَّم فرمود : « گاه آدمى سخنى كه خشنودى خدا در آن است مىگويد و خود نمىداند كه اين او را به مقامى مىرساند ، پس خدا خشنودى خود را تا قيامت براى او مىنويسد . و ديگرى سخنى مىگويد كه ناخشنودى و سخط خداوند در آن است ، و خود گمان نمىبرد كه اين او را به كجا مىبرد ، پس خدا ناخوشنودى خود را تا قيامت بر او مقرر مىفرمايد ( 1 ) » . از سلمان فارسى - رضى اللَّه عنه - نقل شده است كه : « در قيامت كسانى از همه گناهشان بيشتر است كه سخن آنها در گناه و معصيت خدا بيشتر باشد » . مردى از انصار به مجلس كسانى كه ياوه مىگفتند و در باطل فرو رفته بودند مىگذشت ، به آنان گفت : « وضو بگيريد ، كه بعضى از آنچه مىگوئيد از حدث بدتر است » . خوض در باطل ، ذكر و نقل گناهانى است كه در گذشته واقع شده فقط براى ميل و خواهش نفس بىآنكه نيازى به گفتن آنها باشد . پس اين غير از غيبت و سخن چينى و دشنام و ستيزه و جدال و امثال اينهاست . و حكايت بدعتها و مذاهب فاسد نيز داخل در خوض و ياوه گوئى است ، زيرا سخن گفتن دربارهء آنها خوض در باطل و مورد نهى است .

--> ( 1 ) اين حديث را با » كنز العمال « : 2 - 112 تصحيح كرديم . .