فصل 15 آنچه شايستهء فقير است فقير را شايسته اين است كه نسبت به فقر از آن رو كه كار خداست و از اين جهت كه فقر است كراهت و ناخشنودى نداشته باشد ، بلكه بدان خشنود و خواهان آن باشد [ 1 ] ، و از آن جهت كه به فسادها و پىآمدهاى بد غنا آگاهى دارد به فقر خود شاد است . و سزاوار است كه در درون خود بر خدا توكَّل كند و در رسيدن اندازهء ضرورى و قدر حاجت خود به او اعتماد و وثوق داشته باشد ، و به آنچه به او مىرسد قانع و خرسند باشد و زائد بر حاجت و ضرورت را نخواهد ، و از مردم طمع ببرد و به آنچه در دست ايشان است التفاتى نكند و بر تحصيل ثروت و مال از هر جا و به هر گونه برسد حرص نورزد ، و بر فقر خود صابر و شاكر باشد . امير مؤمنان عليه السّلام فرمود : « إنّ للَّه عقوبات بالفقر ، و مثوبات بالفقر ، فمن علامات الفقر اذا كان مثوبة ان يحسن خلقه ، و يطيع به ربّه ، و لا يشكو حاله ، و يشكر اللَّه تعالى على فقره ، و من علاماته اذا كان عقوبة ان يسوء عليه خلقه ، و يعصى ربّه به ترك طاعته ، و يكثر الشّكاية ، و يتسخّط بالقضاء » .

--> [ 1 ] فرق است بين فقير و گدا . فقير آن است كه از دنيا دست برداشته و روى برگردانده و گدا آن است كه دنيا از او دست برداشته و روى برگردانده . پس فقير خشنود است و گدا ناخشنود . م .