اين پيام را برسان كه هر كه از شما صبر كند و مواظب اعمال خود باشد سه خصلت دارد كه اغنيا ندارند : ( اول ) آنكه در بهشت غرفه ( بالا خانه ) هائى هست كه اهل بهشت به آنها نظاره مىكنند چنان كه مردم زمين ستاره هاى آسمان را مىنگرند ، به آنها داخل نمىشود مگر پيغمبر فقير يا شهيد فقير يا مؤمن فقير ، ( دوم ) آنكه فقرا نصف روز كه پانصد سال است پيش از اغنيا به بهشت مىروند . ( سوم ) هر گاه غنى بگويد : سبحان اللَّه و الحمد للَّه و لا إله الا اللَّه و اللَّه اكبر ، و فقير نيز اين را بگويد ، غنى به ثواب فقير نمىرسد هر چند ده هزار درهم انفاق كند ، و همچنين همهء كارهاى نيك . فرستاده بازگشت و آنان ، با شنيدن آن سخن ، گفتند راضى شديم « . و بعضى ، شقّ دوم ( يعنى غناى همراه با انفاق و استعانت بر عبادت ) را برتر مىدانند ، زيرا غنا از صفات خدائى و فقر از لوازم بندگى است ، و وصف حق برتر از وصف بنده است . از اين استدلال پاسخ داده‌اند كه غناى خداى سبحان با اسباب و اغراض نيست ، و حال آنكه غناى بنده به وسيلهء اينهاست ، زيرا بنده به وجود مال غنى است و به بقاء آن نيازمند است ، پس چگونه غنائى كه بنده به آن متّصف است مىتواند از صفات ربوبى باشد . بلى غنا به معنى بىنيازى از وجود و عدم مال به اين نحو كه هر دو در نزد او يكسان باشد به اوصاف حق شباهت دارد ، جز اينكه چنان كه دانستى خود اين نوعى فقر است . و نيز تكبّر از صفات ربوبى است ، پس بايد - به زعم شما - از تواضع برتر باشد ، با اينكه چنين نيست . بلكه حق اين است كه براى بنده صفات بندگى مانند خوف و رجا برتر است ، زيرا سزاوار نيست كه صفات ربوبى مشارك و منازع داشته باشد ، و به همين دليل خداى سبحان مىفرمايد : « عظمت ، ازار ( زيرپوش ) من ، و كبريا ، رداء ( روپوش ) من است [ 1 ] ، پس هر كه در اين دو با من منازعه كند او را درهم خواهم شكست » . و بنا بر اين فقر از غنا بهتر و افضل است . حق اين است كه ترجيح يكى از صفات ربوبيّت و صفات عبوديّت بر ديگرى دربارهء بنده به طور مطلق نادرست است ، زيرا همانطور كه ترجيح اوّلى بر دومى

--> [ 1 ] زيرپوش و روپوش استعاره است براى اختصاص عظمت و بزرگ منشى به خداى تعالى چنان كه زيرپوش و روپوش هر كسى به خود او اختصاص دارد و ديگرى را در آن شركت نمىدهد . م .