--> 1 وبه پاره‌اى روايات ديگر كه در بحر المصائب ياد مىكند ، چون جناب امام زين العابدين آن حالت اضطراب را در حضرت زينب بديد ، فرمود : « يا عمّتاه ! أنت عارفة كاملة والصراخ والجزع من عادة الجاهلين اصبري واستقرّي » ؛ آن‌گاه زينب عليها السلام عرض كرد : « يا علي ويا قرّة عيني ! دعني أقيم عند أخي حتّى يوم وعدي لأنِّي كيف ألقى أهل المدينة وأرى الدور الخالية » ؛ آن‌گاه ناله برآورد كه : « وا أخاه ! وا حسيناه ! » امام عليه السلام فرمود : « اى عمه ! آنچه گويى به حق باشد . بي پدر وبي برادر وعباس وقاسم چگونه برويم ومنازل بىصاحب ايشان را نظاره كنيم ؟ لكن آنچه رضاى خدا وأوامر جدّم خاتم الانبياست ، ببايست به جا آورد . » وبه روايتي چون چند روز از مراسم سوگوارى أهل بيت عليهم السلام برگذشت وفغان از آسمان آن سوىتر نشست ، نعمان بن بشير به حضرت امام زين العابدين عليه السلام بيامد . « فقال : يا سيِّدي ومولاي ! جعلت فداك أنّ هؤلاء الأطفال والنِّساء لو كانوا بهذا المنوال لهلكوا » ؛ عرض كرد : « اى آقاى من ! اگر اين أطفال وزنان به اين حال سوگوارى وزارى واضطراب وبىقرارى بگذرانند ، بىگمان هلاك يابند . » لا جرم امام عليه السلام رخصت ارتحال داد . نعمان محامل وأسباب اجمال 6 را حاضر ساخت . أهل بيت چون مشاهدهء آن حال را كردند ، ولوله وغلغله درافكندند وچنان‌كه در كتب مقاتل مذكور است ، هريك به زبانى ترنم گرفتند وبه نثر ونظم سخن‌ها ساختند . در كتاب أبى مخنف وغيره مسطور است كه چون دختران سيّد أنام به فرمان امام همام در محامل خود جا كردند وجانب مدينه گرفتند وچندان راهسپر شدند كه قبور شهدا از نظر آن‌ها نزديك بودى كه ناپديد شود ، يكباره صدا به صدا داد وشور يوم نشور آشكار وزمين وزمان را بىقرار ساخت . هريك به نوايى نوحه‌سرايى كردند وقرار وآرام از ليالي وأيام بردند 1 . راقم كتاب گويد : چون از روى تفكر وتعقل در أحوال أهل بيت رسول خداوند متعال بنگرند ، بدانند كه در اين سفر كردن به مدينه با آن قتل رجال ونهب أموال وآن همه رنج وكلال وشكنجه وملال وآن صدمات طرق وشوارع ومحافل ومنازل ومجالس كوفه وشام وذلت وخوارى در ميان لئام به چه روز وروزگار وچه سوز وأفكار بوده‌اند . جمعى زنان وأطفال بىپدر وشوهر وفرزند وبرادر همه غارت شدند وهزارگونه بليت ديده وكاسات بليات ومحنت كشيده وبه آن حالت جلالت واحتشام از مدينه خير الأنام بيرون شده وجمله را از دست سپرده واينك به همان شهر مراجعت مىكنند واز جمله بىنصيب نظر به دوست ودشمن مىگشايند . درجهء اين حالت را جز حضرت احديت هيچ‌كس نداند وبيانش نتواند . در كتاب بحر المصائب مسطور است كه چون به منزل اوّل نزول فرمودند ، صداى قائلى شنيدند كه همى گفت : أفِضْ دموع العين سجالًا على السّبط * على البدن المرموس في جانب الشطّ فذاك حبيب اللَّه وابن حبيبه * وباب الهدى والدين والعلم والقسط لقد كان في الاسلام حصناً مشيّداً * وغوث اليتامى والأرامل في القحط فلا تنس يوم الطَّفِّ والخيل حوله * سراعاً إليه مثل نافرة الرّقط -