الفيض الكاشاني
113
منتخب مكاتيب قطب ( فارسى )
مكتوب 20 بسم اللَّه الرّحمن الرّحيم مِن عبداللَّه قطب بن محيي ينبّه اللَّه وليّي عن نومة الغافلين . حيات دل امّا بعد « 1 » ؛ وليّم - ايّده اللَّه - بدان كه چنان كه زندگىِ تن به حرارت غريزى است ، زندگى دل به حرارت عشق است . و هر كس كه افسرده و بيكار ، روز با شب مىكند و شب با روز ، پژمرده و بد حال است و از صفت « لا يَمُوتُ فِيها وَ لا يَحْيى » « 2 » * بهرهمند . و بداند كه تن از خاك است و خاك سكون و آسايش اقتضا كند ، و دل از افلاك است و آسمان جنبش و حركت اقتضا كند . حيات دل در حركت است و ممات او در سكون و حال تن بر خلاف اين است . نگذارد كه دل عاجزِ تن شود و تن بر وى مستولى گردد و آنچه مقتضى اوست راند و دل در تحت اثقال تن عاجز و ذليل نالد . همچون اصحاب احقاف كه خداى تعالى بادى فرستاد و رمال آن بيابان كه ايشان در آن ساكن بودند بر ايشان بگردانيد . ايشان در زير آن رمال ناله مىكردند مدّت يك هفته يا بيشتر ، ناله ضعيف كه اگر كسى گوش به آن خاك نهادى شنودى ، تا آن زمان كه به درد و غصّه جان بدادند . همچنين آنان كه خاك تن بر دل ايشان مستولى شده و زير اين انبوه كثيف باز شدهاند نالهء دل زار ايشان به گوش مستبصر رسد .
--> ( 1 ) . م : صحّتْ ان اللَّه يضحك فى وجوه المصلين فى الليل بحسب حديث معلوم ندارم وامّااين حديثصحيح است . تذكر : اين حديث در كتابهاى روايى شيعى و سنّى يافت نشد . ( 2 ) . در آن جا ، نه مىميرد نه زندگى مىكند . سورهء طه ، آيهء 74 .