ذكر نسب و شمه‌اى از اخبار و سرگذشت او وى عثمان بن عفان بن ابى العاص بن امية بن عبد شمس بن عبد مناف بود و ابو عبد الله و ابو عمرو كنيه داشت ولى ابو عبد الله معروفتر است . مادرش اروى دختر كريز بن جابر بن حبيب بن عبد شمس بود و فرزندانش عبد الله اكبر و عبد الله اصغر - كه مادرشان رقيه دختر رسول الله صلى الله عليه و سلم بود - و ابان و خالد و سعيد و ام عمر و عايشه بودند . عبد الله اكبر را از بس كه زيبا بود مطرف لقب داده بودند وى زن بسيار ميگرفت و طلاق ميداد . ابان پيس و لوچ بود و اصحاب حديث احاديثى از او روايت كرده‌اند و از طرف بنى مروان حكومت مكه و جاهاى ديگر يافت . سعيد لوچ و بخيل بود و در ايام معاويه كشته شد . وليد شرابخواره و گشاده دست و بىپروا بود وقتى پدرش را كشتند وى مشك و زعفران زده و مست بود و لباسهاى رنگارنگ بتن داشت . عبد الله اصغر هفتاد و شش سال عمر كرد و خروس چشم او را در آورد و همين سبب مرگش شد عبد الملك در كوچكى بمرد و دنباله نداشت . عثمان در كمال سخاوت و بزرگوارى و گذشت بود و بخويش و بيگانه چيز ميداد و عمال وى و بسيارى مردم هم عصر او روش او گرفتند و از او تقليد كردند . در مدينه خانه‌اى ساخت و آن را با سنگ و آهك بر آورد و درهاى خانه را از چوب ساج و عرعر ساخت و همو در مدينه اموال و باغها و چشمه‌هاى بسيار داشت .