المسعودي ( مترجم : ابوالقاسم پاينده )

549

مروج الذهب ( فارسى )

ذكر ماه‌هاى سريانى و مطابقت آن با ماه‌هاى عربى و شمار ايام سال و معرفت تغييرات جوى قبل از همه گوئيم كه سال سريانى سيصد و شصت و پنج روز و يك چهارم روز است و ايام ماه مختلف است مثلا نيسان سى روز است و ايار سى و يك روز و حزيران سى روز و مطابق حساب هندى روز هيجدهم اين ماه خورشيد از طرف شمال بحضيض باز ميكرد و اين درازترين روز سال است و شب آن كوتاهترين شب سال است تموز سى و يك روز است آب نيز سى و يك روز است و چون آب تمام شود گرما برود محمد بن عبد الملك زيات گويد « آب خنك شد و شب خوش شد و شراب لذت بخش است حزيران و تموز و آب گذشت » ايلول سى روز است و پنجم اين ماه عيد زكريا است و دهم آن ايام صرفه آغاز شود و گرما ختم شود و سيزدهم همين ماه عيد صليب است كه روز چهاردهم است و در اين روز بطوريكه سابقاً در همين كتاب گفته‌ايم در مصر ترعه‌ها را بگشايند روز بيستم ايلول شب و روز مساوى شود ابو نواس گويد : « ايلول برفت و گرما بر طرف شد و شعراى عبور آتش آن را خاموش كرد » تشرين اول سى و يك روز است و مهرگان در همين ماه است و از نوروز تا مهرگان يكصد و شصت و نه روز است ايرانيان درباره مهرگان گويند كه بروزگاران قديم يكى از پادشاهان ايران به همه مردم از خاص و عام ظلم ميكرد و اين پادشاه مهر نام داشت و ماهها را بنام ملوك ميناميدند مثلا ميگفتند مهر ماه . و عمر اين پادشاه دراز