معصيت و گناهى بود كه از برخى از افراد امت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله سر زده است ، ولى خداوند خطاب را متوجه پيامبر كرده و مقصود ديگران بوده است . اين روش در ميان عقلاى بشر متعارف و معمول است مثلا براى آن‌كه خدمتكار خويش را متنبّه سازند فرزند خود را مورد عتاب و نكوهش قرار مىدهند و نظاير آن ، آن‌چه گفته شد ، توجيهات و تأويلات كلى در اين‌باره بود ، بحث تفصيلى و موردبه‌مورد از گنجايش اين نوشتار بيرون است . « 1 » ختم نبوّت نبوت و پيامبرى با حضرت آدم عليه السّلام آغاز گرديد و با حضرت محمّد صلّى اللّه عليه و آله پايان يافت . نبوت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و ختم نبوت به وسيله او از ضروريات آيين اسلام است . بدين جهت اين مسأله مورد اجماع امت اسلامى است و اگر احيانا اختلافى وجود داشته باشد در مسايل فرعى آن است . برهان عقلى بر نبوت پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله اين است كه به گواهى قطعى تاريخ او دعوى نبوت كرده و بر اثبات مدعاى خود معجزه آورده ، و تحدّى نيز كرده است . و معجزه همراه با تحدّى برهان قطعى بر اثبات نبوت است . قرآن كريم مهم‌ترين معجزه پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله است پيامبر گرامى

--> ( 1 ) . در اين‌باره به كتاب‌هاى تفسير و عقايد مانند مجمع البيان ، الميزان ، الكشاف ، مفاتيح الغيب ، شرح المواقف ، شرح المقاصد و غيره رجوع شود . يكى از جامع‌ترين كتاب‌هاى كلامى در اين‌باره كتاب تنزيه الانبياء تأليف سيد مرتضى است . عارفان اسلامى نيز به اين مسأله پرداخته‌اند . در اين‌باره به كتاب الفتوحات المكية ، محى الدين عربى ، ج 3 ، ص 440 و « اليواقيت و الجواهر » ، شيخ عبد الوهاب شعرانى ، ج 2 ، ص 305 - 332 رجوع شود .