فصل بهار اين محوطه را كه با حوالى و حواشى به منزلهء دشتى بود عريض انواع سبزيها مىكاشتند و از عهد دولت شاه مرحوم محمد شاه غازى تا همين سال مزبور قاپوق كه مقصرين را به پاى آن سياست مىكردند در وسط اين ميدان بود و كسبهء بسيار پست از قبيل جگرك‌پز و كاه‌فروش و نعل‌بند و امثالهم سايه‌بانهاى كرباس ميدانى در آنجا افراشته امتعهء نالايق خود را مىفروختند ، بعلاوه مرغ‌فروشها و بره - دارها نيز در اين موقع به كسب مىپرداختند . الغرض اين مكان كه فعلا متنزهى است نمايان محلى بسيار كثيف و مجتمع هر گونه فضول و قاذورات بود در تاريخ مزبور به دست پدرم ساخته و از هرپليدى پرداخته شد به حدى كه امروز نزهتگاه مردم است و چند سال اينجا در ايام رمضان بساط اندازى مىشد و امتعهء متنوعهء ايران و فرنگ مشابه « اكسپوزيسيون » « 1 » در نهايت آراستگى عرضه مىشد و افسوس كه اين وضع بهم خورد . تعميرات دروازه‌هاى زنجان كه در مقدمهء بابيه خراب شده بود مع تعمير عمارات مرحوم عبد الله ميرزا به دست امير اصلان خان مجد الدوله حاكم آن ولايت به تاريخ مذكور . تعمير باره و بروج شهر كرمان به دست محمد حسن خان سردار حكمران يزد و كرمان ، در تاريخ مزبور . تعمير عمارات مباركه سلطانى واقعهء در دار الخلافهء طهران به معمارى محمد تقى خان معمارباشى و اهتمام حاج على خان حاجب الدوله در تاريخ مذكور . اين تعمير عبارت است از پرداختن كلاه فرنگى چهل ستونى كه از چوب بود در طرف قبلى عمارت پيش‌روى بالاخانهء آقا محمد شاهى كه بعدها صندوقخانه شد و حالا خراب گرديده . مكان آن درياچه است . تخت بلور كه از هداياى اسكندر اول امپراطور روس و تمام پايها و اسبابش از نقره خام بود در وسط اين كلاه فرنگى زده شده و كوزه‌هاى نارنج « 2 » در اطراف غلام گردش اول چيده بود . از عمارات ممتاز جديد البناء در دار الخلافه حرسها الله عمارت باغ نواب امام - وردى ميرزا كه دار الصداره بود ، در تاريخ مزبور احداث شد . تعمير ارگ و ابنيهء ديوانى مشهد مقدس رضوى در حكومت نواب فريدون ميرزا فرمانفرما والى خراسان و سيستان ، در سنهء هزار و دويست و هفتاد ، سال هفتم از جلوس همايون . ساختن راه كتل بالاى افچه « 3 » كه به مازندران مىرود و بسيار خطرناك بود به امر ميرزا آقا خان صدر اعظم نورى ، در تاريخ مذكور . ساختن عمارت امام‌زادهء لواسان كه در قريهء باران است ، به تاريخ مزبور . اهداء سنگ مرمر سر مزار شاه مرحوم محمد شاه غازى قاجار اسكنه الله فى

--> ( 1 ) - Exposition ( 2 ) - يعنى گلدان نارنج . ( 3 ) - نام اين آبادى كه از قراى قصران رى است ( در كوههاى مشرف بر جاجرود ) معمولا به صورت « افچه » تلفظ مىشود و درينجا به همان صورت كه با « چ » ضبط شده است به چاپ رسيد .