تأمين رعاياى داخله در خارجه اهالى ايران كه براى تجارت يا مشغلهء ديگر به خاك خارج مىافتادند عرضهء مطامع جائرانه و تعديات وحشيانهء قونسولهاى دولت متبوعهء خويش بودند . به آبرو و اموال ايشان هرگونه تطاول و چپاول كه به خيالها مىرفت وارد مىآمد . عدل عام و عطوفت تام پادشاه اسلام شامل احوال و اموال اين صنف از اهالى ايران گرديد و به ايجاد قوانين خاص و قواعد مخصوص دست تعدى و زبان تحكم از سر رعايا كوتاه خواست و ايشان را غنودهء مهد آسايش و رفاه ساخت . ورود بالون در ايران اين كشتى هوائى را از اهالى هركس به گوش شنيده بود در اين دوره به چشم مشاهده نمود . ورود « طلسكوب » « 1 » گروهى از بزرگان اين مملكت دوربينهاى بزرگ دارند و جبال و بحار و برارى بسيارى از اجرام علويه را به رأى العين مىنگرند . ورود « ميكروسكوب » « 2 » كه به زبان ما ذره‌بين است و در كتب جديدهء عربيه آنها را « مكبرات » مىنويسند و به اين آلت ذرات صغار مياه و فواكه و غيرها كه به هيچ چشم احساس نمىشود مشهود مىافتد . * ورود ميزان الهواء ، * ورود ميزان الارتفاعات ، * ورود ميزان الحركة ، * ورود حافظ الاصوات ، ورود توپ ته پر اينك قسمتى از لشكر منصور به مشق و رشق سلاح مسطور معلمند . ورود تفنگ سوزنى و مارتينى و شاسپوورندل . در اين تاريخ عمدهء افواج قاهره به اين آلات جديده مسلحند . [ استخدام سواره و پياده ] * استخدام سوارهء قزاق كه جمعى از نفرات آنها از مهاجرزادگان ايروان مىباشند ، * استخدام پيادهء نظام به طرز قشون اطريش ، * استخدام سوارهء مهديه كه از مواجب مرحومهء مهد عليا گرفته شد و به اسم

--> ( 1 ) - Telescope ( 2 ) - Microscope