پنجاه سالهء پادشاهى ناصر الدين شاه را بايد به چشمى تيزبينانه نگريست و بد و خوب آن دورهء طولانى را از لابلاى اسناد و مدارك و كتابهاى همان روزگار بيرون آورد و به همين ملاحظه بود كه تجديد چاپ كتاب « المآثر و الآثار » را واجب دانستم و چاپ كردن سفرنامه‌هاى ناصر الدين شاه را هم دنبالهء همين نيت قرار دادم « * » . * * * المآثر و الآثار منحصرا به مناسبت اهميت تاريخى و رجالى آن چاپ مىشود و بىترديد يكى از مراجع اصلى مطالعه در عهد ناصرى و رجال آن دوره است و هرچه در فوايد آن گفته شود دور از انصاف نيست . سخن پايانى سپاسگزارى است از مديران گرامى « اساطير » كه چاپ اين مجموعه را پذيرفته‌اند . همچنين بايد از همهء عاملان مؤسسهء حروف‌چينى پيشگام تشكر خود را ياد كنم كه نهايت كوشش خود را در سرانجام رسانيدن اين كتاب به كار بردند . تهران ، اول مهرماه 1362 ايرج افشار

--> ( * ) - مظفر الدين شاه هم سفرنامه‌هايى دارد ولى هيچيك از آنها به ارزش سفرنامه‌هاى پدرش نيست .