شمال فلسطين اشغالى بر پيش‌آمدگى شمال كوه كرمل است و بر ساحل خليج عكّا ( بين عكّا و حيفا ) واقع است . فتح اين شهر به همراه صور و صفوريه به دست شرحبيل بن حسنه انجام شد . معاويه در 42 ق جماعتى از پارسيان بعلبك و حمص و انطاكيه را به سواحل اردن ، شهرهاى صور و عكّا ، و نقاط ديگر كوچ داد و شهر عكّا را هنگام عزيمت به قبرس مرمت كرد . « 1 » در 247 ق متوكل عباسى فرمان داد كه كشتيها را در عكّا و همهء سواحل به كار گيرند و به جنگجويان مجهّز كنند . « 2 » ناحيهء عكّا در قرن سوم هجرى جزو نواحى اردن به شمار مىرفته است . « 3 » يعقوبى مىنويسد : عكّا از شهرهاى ساحلى شام است . « 4 » مقدسى در وصف عكّا مىنويسد : شهرى مستحكم در كرانهء درياست . جامعى بزرگ و جنگل زيتون دارد . شهر صور بدين استحكام نبود تا آنكه ابن طولون به ديدار اين شهر آمد . او كه شهر صور و دژ آن و ديوار دريايى آن را ديده بود ، قصد كرد تا براى عكّا نيز بندرى مانند آن بسازد . پس هنرمندان ( و مهندسان ) ناحيه را فراخواند و اين امر را از آنان خواست . به او گفتند : امروز كسى نيست كه بتواند در آب ساختمان بسازد . سپس ، از جدّ من ابو بكر بنّا ، ياد كرده ، گفتند : اگر چنين دانشى مانده باشد ، تنها نزد اوست . ابن طولون نامه‌اى به نزد حاكم بيت المقدس فرستاد تا او را بفرستد . چون ابو بكر بنّا به نزد او آمد ، خواستهء خود را با او باز گفت . ابو بكر بنّا گفت : اين امرى ساده است و دستور داد تكه‌هاى بزرگ چوب انجير صحرايى را گرد آورده ، آنها را بر روى آب پهلوى هم در سراسر ساحل روبروى دژ به يكديگر ببندند . سپس ، درگاهى بزرگ از سوى مغرب برايش نهاد و آنگاه با آجر و ملاط بر روى آن چوبها به ساختن ديوار آغاز كرد . هر پنج رگهء آجر كه مىساخت آنها را با تيرهاى محكم مىبست تا ديوار را نگاه دارد . وقتى چوبهاى انجير صحرايى سنگين مىشد و پايين مىرفت و به زمين مىنشست ، يك سال درنگ مىكرد تا خود را بگيرد و دوباره روى آن همانجا كه رها كرده بود ، رگهء ديگرى را با همان روش آغاز مىكرد تا به رگهء قبلى مىرسيد و آنها را به يكديگر مىدوخت . اين

--> ( 1 ) . فتوح البلدان ؛ ص 169 - 170 . ( 2 ) . همان ؛ ص 170 . ( 3 ) . المسالك و الممالك ؛ ص 60 . ( 4 ) . البلدان ؛ ص 107 .