حسين قرچانلو
132
جغرافياى تاريخى كشورهاى اسلامى ( فارسى )
فصل ششم مصر مصر در شمال شرقى قاره افريقا واقع است ؛ از شمال به درياى مديترانه ، از مغرب به كشور ليبى ، از جنوب به سودان و حبشه و از مشرق به بحر احمر و فلسطين اشغالى محدود است . رودخانهء نيل طويلترين رودخانهء جهان ، به طول 6700 كيلومتر ، از درياچهء ويكتوريا و آلبرت كه در زير خط استوا و در ناحيهاى بسيار گرم و مرطوب قرار دارد سرچشمه مىگيرد و پس از اينكه به سمت شمال مىرود وارد منطقهء حارّه مىشود . سطح آب نيل در فصول مختلف تغيير مىكند و پس از آنكه آخرين شعبههاى ( سرچشمههاى ) اين رود به آن مىپيوندد از نوبه و حبشه كه پيشينيان آن را اتيوپيا مىخواندند عبور مىكند . شش آبشار معروف نيل در سرزمين نوبه ( كه امروز جزو كشور سودان است ) قرار دارد . قسمت سفلاى نيل ( نيل آبى ) در سرزمين مصر جارى است و از درّه باريكى عبور كرده ، وارد زمينهاى صاف و هموار و به شاخههاى متعدد تقسيم مىشود و به درياى مديترانه مىريزد . « 1 » مردم مصر كه از نژاد مديترانهاى هستند ، از دورهء ماقبل تاريخ در درّه نيل ساكن شدهاند . آنان لوازم و وسايل خود را از سنگ و بعدها از مس تهيه مىكردند . بافندگى و سفالگرى در بينشان معمول بود . با شكار و صيد ماهى و نيز كشاورزى امرار معاش مىكردند . درّه حاصلخيز نيل در مصر ، از چهار هزار سال پيش از ميلاد به دولتهاى
--> ( 1 ) . تاريخ جهانى پيش از تاريخ تا قرن شانزدهم ؛ ج 1 ، ص 19 .