مسيحيان است . « 1 » به نوشتهء اصطخرى در قرن چهارم هجرى ، از بيت المقدس چون بر جانب جنوب روند ، بر شش ميلى آن قبه‌اى است و آنجا دهى است كه آن را بيت اللحم گويند . گفته‌اند شاخى از درخت خرمايى كه مريم ( ع ) از آن خورده و ذكر آن در قرآن آمده ، در اين كنيسه در بن گنبد نهاده است و آن را گرامى مىدارند . « 2 » مقدسى در نيمهء دوم قرن چهارم هجرى مىنويسد : بيت اللحم ديهى است در يك فرسخى به سوى حبرى ؛ عيسى در آن بزاد ؛ نخل معروف نيز در آنجا بوده ، در حالى كه نخل در هواى اين روستا خرما ندهد و اين معجزهء مريم ( ع ) بود . كليسايى نيز در آنجا هست كه در آن ناحيه بىمانند است . « 3 » ناصرخسرو كه در قرن پنجم هجرى به قصد زيارت حج به شام آمده ، بيت اللحم را ديده و در وصف آن مىنويسد : شش فرسنگ كه از بيت المقدس به سمت جنوب حركت كرديم ، در راه ديه‌هاى بسيار و كشت و زرع و باغهاى بسيار و درختان انگور ديم و انجير و زيتون و سماق خودرو فراوان بود . يك فرسنگى شهر بيت المقدس ، مسيحيان را جايى است كه آن را سخت بزرگ مىدارند و هميشه قومى آنجا مجاور باشند ؛ آن را بيت اللحم گويند و ترسايان آنجا قربان كنند و از روم آنجا بسيار آيند . « 4 » ادريسى در قرن ششم هجرى مىنويسد : ميان بيت اللحم و بيت المقدس شش ميل فاصله است و در ميان اين راه قبر راحيل ، مادر يوسف ، و بنيامين ، فرزند يعقوب ( ع ) ، قرار دارد . بر اين آرامگاه دوازده قطعه سنگ و بالاى آن ، گنبدى از سنگ قرار دارد . بيت اللحم كنيسه‌اى زيبا بنيان و استوار دارد كه تا امروز در تمام كنيسه‌ها مانندش ديده نشده است . اين كنيسه درى از سمت مغرب دارد ؛ در پايه و اساس كنيسه ستونهاى مرمر ظريفى به كار رفته است و در پايه هيكل ، در سمت شمال ، غارى است كه عيسى مسيح ( ع ) در آنجا متولد شده است . « 5 » در سال 583 ق صلاح الدين ايوبى پس از تصرف عسقلان ، گروههايى از لشكر خود را به قلاع مجاور فرستاد و رمله و داروم و غزّه و شهرهاى جليل

--> ( 1 ) . قاموس كتاب مقدس ؛ ص 202 . ( 2 ) . مسالك و ممالك ؛ ص 61 . ( 3 ) . احسن التقاسيم ؛ بخش 1 ، ص 240 . ( 4 ) . سفرنامه ؛ ص 46 . ( 5 ) . نزهة المشتاق ؛ ج 1 ، ص 362 و ر . ك . : الانس الجليل بتاريخ القدس و الخليل ؛ ج 2 ، ص 66 .