حسين قرچانلو

355

جغرافياى تاريخى كشورهاى اسلامى ( فارسى )

( ولايت ) قرامان است كه از شمال به ولايت قزل احمدلى ، از شمال‌شرقى به مملكت ايلخانان در شهرهاى قيصريه و قيرشهر ، از جنوب به درياى روم ، از مشرق به ارمنستان صغير ( سيسيه ) و از مغرب به ولايات عثمانلى ، كرميان ، حميد و تكه محدود است . نام اين ولايت از نام قبيلهء تركمنى كه در آن ناحيه اقامت داشتند ، مأخوذ است . كرسى ( مركز ) اين ولايت شهر لارنده بود كه به مناسبت نام ولايت ، « قره‌مان » نيز ناميده مىشد . « 1 » ادريسى از شهر لارنده ضمن وصف راههاى آسياى صغير نام مىبرد و مىنويسد : از انقره تا شهر لارنده چهار روز راه و از لارنده تا شهر سنطى پنج روز راه است . « 2 » در حمله مغول نواحى قونيه و لارنده و . . . در معرض تاخت‌وتاز لشكر مغول قرار گرفت و غنايم و اسراى بيشمار و نقود و اجناس و مواشى بىحساب به دست آنان افتاد . « 3 » يك قرن بعد از حمله مغول ، دمشقى انصارى لارنده را جزء شهرهاى آسياى صغير نام برده است . « 4 » ابو الفداء مىنويسد : لارنده در شمال‌شرقى قونيه واقع است و با آن يك روز راه فاصله دارد . « 5 » ابن بطوطه مىگويد : از قونيه به لارنده رفتم كه شهرى زيبا و پرآب و درخت است . سلطان لارنده ملك بدر الدين پسر قرمان است . « 6 » از شهرهاى ديگر اين ولايت قونيه است كه چون پايتخت سلاجقهء روم بوده است قبلا دربارهء آن سخن گفته شد . شهر انقره « 7 » واقع در قسمت شمالى ولايت قرامان از شهرهاى مهم و قديمى اين ولايت است كه نويسندگان قديم مسلمان آن را آنقره و نويسندگان اخير ايرانى و ترك به آن انگوريه گفته‌اند . « 8 » ابن خرداذبه مىنويسد : معتصم ( خليفه عباسى ) شهر أنقره ( انگوريه ) را خراب و عمّوريه را فتح كرد . وى اضافه مىكند كه انقره در ناحيهء بقلّار

--> ( 1 ) . سرزمينهاى خلافت شرقى ؛ ص 156 و 157 . ( 2 ) . نزهة المشتاق ؛ ج 2 ، ص 813 . ( 3 ) . تاريخ سلاجقه ( مسامرة الاخبار . . . ) ؛ ص 130 . ( 4 ) . نخبة الدهر فى عجايب البر و البحر ؛ ص 386 . ( 5 ) . تقويم البلدان ؛ ص 430 . ( 6 ) . سفرنامهء ابن بطوطه ؛ ج 1 ، ص 326 . ( 7 ) . Ancyra ( 8 ) . سرزمينهاى خلافت شرقى ؛ ص 158 .