رشيد الدين فضل الله همدانى

پيشگفتار 9

جامع التواريخ ( تاريخ اقوام پادشاهان ختاى ) ( فارسى )

پيشگفتار به نام آنكه جان را فكرت آموخت از ديگر بخشهاى تاريخ عالم جامع التّواريخ رشيد الدّين فضل اللّه همدانى ، تاريخ چين است . رشيد الدّين فضل اللّه پس از به پايان بردن داستانهاى مغول به يارى بولادجينگ سانگ ، كتاب را به اولجايتو ، ( جلوس 703 ه . ق - فوت 716 ه . ق ) ، برادر و جانشين غازان خان عرضه مىدارد ، و بنا به عرف زمانه از او در مىخواهد تا كتاب را به نام او بيارايد . اولجايتو نمىپذيرد ، و به رشيد الدّين مىفرمايد تا آن را همچنان به نام برادرش - غازان - بازگذارد . ولى از او مىخواهد تا كتابى در تاريخ عالم بنگارد . « . . . چون پادشاه اسلام ، خلّد اللّه سلطانه از غايت علوّ همّت همواره مستبحث انواع علوم و متفحّص فنون حكايات و تواريخ است ، و اكثر روزگار ميمونش به اكتساب صنوف فضايل و كمالات مصروف ، بعد از مطالعه و اصلاح اين تاريخ فرمود كه چون تا غايت وقت در هيچ تاريخى ، تاريخى كه مشتمل باشد بر احوال و حكايات عموم اهل اقاليم عالم و طبقات اصناف بنى آدم نساخته‌اند ، و در اين ديار هيچ كتاب در باب اخبار ساير بلاد و امصار