عباس اقبال آشتيانى

545

تاريخ مغول ( از حمله چنگيز تا تشكيل دولت تيمورى ) ( فارسى )

شيخ شيراز است خالى از لطف نيست و علاوه بر ديوان غزليات منظومه‌اى نيز دارد بنام صحبت‌نامه كه آن را باسم خواجه شرف الدّين هارون پسر شمس الدّين صاحب‌ديوان جوينى منظوم ساخته . وفات همام در سال 714 در تبريز اتفاق افتاده و سن او قريب به صد و شانزده بوده است . امير حسينى ( وفاتش در 718 ) - امير فخر السادات حسين بن عالم حسينى هروى از شعرا و عرفاى بزرگ است كه در يكى از بلاد غور تولد يافته و بيشتر ايام را در هرات مىزيسته و او بنظم و نثر فارسى منظومات و رسايل عرفانى چند دارد كه مشهورترين آنها يكى مثنوى زاد المسافرين است كه منظومهء كوچكيست عرفانى در هشت مقاله داراى يك عدّه حكايات منظوم بر وزن ليلى و مجنون نظامى ، ديگر نزهة الارواح بنثر در سير و سلوك متضمن بعضى حكايات و اشعار . شيخ شبسترى ( وفاتش در 720 ) - شيخ سعد الدين محمود بن عبد الكريم از اهل شبستر ( چبستر ) آذربايجان است كه در عهد اولجايتو و ابو سعيد خان در تبريز از علما و فضلاى آن ديار بوده و او ناظم منظومهء عرفانى مشهور گلشن راز است و آن جوابهاى منظومى است كه شيخ شبسترى به پانزده سؤال منظومى كه در سال 717 امير حسينى هروى از او كرده داده است و اين كتاب كوچك كه در نهايت سلاست بنظم آمده از مشهورترين مجموعه‌هاى عرفانى است و فضلاى بعد از شبسترى مكرر آن را شرح كرده‌اند . شيخ شبسترى غير از گلشن راز بنظم و نثر تأليفات ديگرى نيز دارد كه مشهورترين آنها حق اليقين و شاهدنامه و سعادت‌نامه است . نزارى قهستانى ( وفاتش در 720 ) - سعد الدين نزارى قهستانى از شعراى اسماعيليه قهستان است كه مثل ناصر خسرو غالبا منزوى مىزيسته و در قاين يا بيرجند مقيم بوده و گويا تخلص خود را نيز از نام نزار پسر مستنصر خليفهء فاطمى مصر كه اسماعيليهء ايران او را بعد از پدرش امام مىدانستند گرفته است . نزارى يكى از شعراى شيرين‌زبان فارسى است و بقولى با سعدى رفاقت داشته و به گفتهء جامى حافظ در غزل‌سرائى متتبع سبك اوست . نزارى علاوه بر ديوان غزليات منظومه‌اى نيز دارد بنام دستورنامه .