و ارمنستان و بلاد روم و لر و كرد بآذربايجان فرستاد و امر داد كه در يكى از جزاير داخلى درياى كبودان ( درياچهء اورميه ) واقع ما بين شهر سلماس و اروميه عمارتى عالى ساختند و از آنها آلت زرينه و سيمينه را آب كرده به شكل شمش در آنجا قرار داد و اين جزيره از قرارى كه بعضى از مورخين نوشته‌اند در سال مرگ ابقا خان يعنى در سنهء 681 در آب فرورفت . چون همواره روابط بين هولاگو و برادرش منگو قاآن بر قاعدهء دوستى و وفاق مبتنى بود هولاگو مقدارى از غنايمى را كه در بغداد بچنگ آورده بود با خبر فتح ايران و عراق و تصميم توجه به طرف مصر و شام را پيش برادر فرستاد و رعايت جانب احترام او را به اين وسيله ملحوظ داشت . در مدت اقامت هولاگو در حدود آذربايجان و مراغه عده‌اى از امرا و سلاطين اطراف به تهنيت فتح بغداد به خدمت او رسيدند و از آن جمله بودند بدر الدين لؤلؤ صاحب موصل و اتابك سعد پسر اتابك ابو بكر بن سعد سلغرى و سلطان عز الدين پادشاه سلجوقى روم و برادرش ركن الدين . هولاگو مراغه را مقر اقامت خود قرار داد و علت اين مسئله گويا علاوه بر سلامت آب‌وهواى آن شهر نظرى بود كه او بفتح شام و مصر داشت و خواجه نصير الدين طوسى را امر داد كه در آن شهر در محل مناسبى رصدخانه‌اى بنا نمايد . رشيد الدين فضل اللّه مؤلف جامع التواريخ رشيدى مىگويد كه منگو قاآن در موقع فرستادن هولاگو به سمت ايران چون آوازهء فضل و استادى خواجه نصير الدين را شنيده بود از او خواست كه بعد از استخلاص قلاع ملاحده خواجه را به دربار او روانه دارد تا در مغولستان بناى رصدخانه كند ولى چون منگو در اين تاريخ بفتح چين جنوبى اشتغال داشت هولاگو چنين صلاح ديد كه اين كار در ايران و بفرمان او صورت پذيرد . خواجه نصير الدين به هولاگو فهماند كه بناى رصد جديد و نوشتن زيجى تازه قريب سى سال مدت لازم دارد ولى هولاگو چون در اين كار اصرار داشت از خواجه خواست كه آن را در مدت دوازده سال به انجام رساند و چون در اين مدت رصد جميع كواكب و حساب دورهء آنها و تهيهء جداول تازه امكان نداشت خواجه به دستيارى