جغتاى در همين مورد اختلاف حاصل شد و چون خبر به چنگيز رسيد اردوى جوجى و جغتاى و اوگتاى را در تحت امر اوگتاى قرار داد و پس از فتح خوارزم نيز آن سرزمين را به جوجى واگذاشته جغتاى و اوگتاى را به خدمت خود خواست و اين دو فرزند به خدمت پدر كه در اين تاريخ به محاصرهء طالقان مشغول بود رفتند . « چنگيز خان توشى و چغتاى را با لشكر گران به طرف خوارزم فرستاد تا لشكر بدر خوارزم رفت و جنگ پيوست مدت چهار ماه اهل خوارزم با ايشان جنگ كردند و جهاد نمودند و بعاقبت شهر را بگرفتند و جمله خلق را شهيد كردند و همهء عمارتها خراب كردند مگر دو موضع يكى كوشك و اخجك ( ؟ ) دوم مقبرهء سلطان محمد تكش ، و بعضى چنان تقرير كردند كه چون شهر خوارزم را بگرفتند و خلق را از شهر بصحرا آوردند فرمان داد ( يعنى توشى ) تا زنان را از مردان جدا كنند و آنچه از عورات ايشان را در نظر آمد نگاه داشتند و باقى را گفتند تا دو فوج شوند و گرد بر گرد ايشان تركان مغل شمشيرها بركشيدند و فرمود هردو فريق را كه در شهر شما جنگ مشت نيكو كنند فرمان چنانست كه از هردو فريق عورات جنگ مشت كنند آن عورات مسلمانان با چنان فضيحتى مشت درهم گردانيدند و يك پاس روز همه مشت مىزدند و مىخوردند تا عاقبت شمشير در ايشان گرفتند و جمله را شهيد كردند رضى اللّه عنهنّ . » ( طبقات ناصرى ص 378 - 379 ) عاقبت تركان خاتون - تركان خاتون مادر خوارزمشاه بعد از آنكه امرا و ملوك و اعيانى را كه در خوارزم محبوس بودند بقتل رساند از آن ديار از راه صحرا با حرم و فرزندان خرد خوارزمشاه و نظام الملك ناصر الدّين محمد بن صالح « 1 » وزير بخراسان و از خراسان بمازندران آمد و در قلعهء ايلال ( لال ) از قلاع ولايت لاريجان متحصن گرديد . مغول اين قلعه را در اوايل سال 617 محاصره كردند و چهار ماه آن را در حصار داشتند عاقبت بواسطهء فقدان آب تركان خاتون و نظام الملك وزير خود را بتسليم ناچار ديده از قلعه به زير آمدند و با عموم همراهيان خود به لشكريان چنگيزى تسليم شدند .

--> ( 1 ) - اين شخص را كه يكى از غلامان و غلام‌زادگان تركان خاتون بود خوارزمشاه بعد از عزل وزير خود نظام الملك محمد بن بهاء الدين مسعود هروى باصرار تركان خاتون به وزارت اختيار كرده بود ولى چون كفايت و لياقتى نداشت خوارزمشاه در موقع مراجعت از عراق بنيشابور ( اواخر سال 614 ) او را از مقام خود عزل نمود و نظام الملك ناصر الدين پيش تركان خاتون بخوارزم آمد تركان خاتون از اين بابت سخت بر خوارزمشاه متغير گرديد و نظام الملك را عنوان وزارت اوزلاغ شاه وليعهد خوارزمشاه داد و موقعى كه خوارزمشاه عز الدين طغرل يكى از خواص خود را براى آوردن سر نظام الملك بخوارزم فرستاد تركان خاتون از قضيه مطلع شده عز الدين را مجبور كرد كه در پيش چشم عموم از نظام الملك احترام كند و او را از جانب خوارزم وزير و بر مقام خود باقى اعلام نمايد و او نيز چنين كرد .