حسن ابراهيم حسن ( مترجم : ابوالقاسم پاينده )

187

تاريخ الإسلام ( تاريخ سياسى اسلام ) ( فارسى )

را بجاى خدا گرفتند . دستور نداشتند جز آنكه خداى يگانه را پرستش كنند كه خدائى جز او نيست و از چيزهائى كه با خدا انباز ميكنند پاك و منزه است . ميخواهند نور خدا را با دهانهاى خود خاموش كنند و خدا رضا ندهد جز اينكه نور خود را كامل كند و گر چه كافران كراهت داشته باشند . او خدائيست كه پيغمبر خود را با هدايت و دين حق فرستاده كه آن را بر همه دين‌ها چيره كند و گر چه مشركان كراهت داشته باشند . نظريه خاورشناسان بعضى از خاورشناسان با وجود آياتى كه راجع به عموميت رسالت در قرآن آمده در اين نكته ترديد دارند كه بنيانگزار اسلام در آغاز كار دين خود را براى همه جهانيان آورده باشد يكى از اين گروه سر ويليام موير است كه در اين باره گويد : " موضوع عموميت رسالت بعدها بوجود آمد و با آنكه آيات و روايات زيادى در اين باب هست محمد اصلا در اين زمينه انديشه‌اى نداشته است . بر فرض هم كه وى در اين زمينه انديشه كرده باشد انديشه‌هاى او روشن و صريح نبوده است زيرا دنيائى كه محمد در آن مىانديشيد عربستان بود كه دين نو براى آن بوجود آمده بود محمد از هنگام بعثت تا بوقت وفات فقط عربها را باسلام دعوت ميكرد بنابرين هسته عموميت اسلام بعدها رشد كرده و اين رشد بيشتر مربوط بحوادث است و طرح اولى در آن تاثير چندانى نداشته است . " كيتانى نيز بعيد ميداند كه انديشه پيغمبر از حدود عربستان تجاوز كرده باشد و وى در زندگانى خود در صدد دعوت ملل جهان برآمده باشد . رد تصورات خاورشناسان عجب است كه سر ويليام موير در عموميت رسالت ترديد مىكند بدين تصور كه محمد جز عربستان جائى را نمىشناخت و فقط در حدود آن انديشه ميكرد و دين اسلام فقط براى عربستان بوجود آمده بود و محمد از هنگام بعثت تا بوقت وفات خود فقط عربها را